Profil ayrıntılarını görüntüleyebilmek için kayıtlı kullanıcı olmanız ve üye hesabınızla oturum açmanız gerekmektedir.
KPSS Tarih 6 - KPSS Genel Kültür Konu Konu Çıkmış Sorular KPSS Tarih 6 - KPSS Genel Kültür Konu Konu Çıkmış Sorular Tarih Genel Kültür
Konu Konu Çıkmış Sorular
Osmanlı Dağılma Dönemi (XIX. Yüzyıl) ve Islahatlar 1- Tarih öğretmeni Yasemin: “II. Mahmut, Osmanlı merkez teşkilatında köklü idari değişiklikler yapmıştır.” Diyerek öğrencilerinden bu duruma örnek vermelerini istemiştir.
Aşağıdakilerden hangisi Yasemin öğretmenin öğrencilerinden istediği bu örneklerden biridir? (KPSS-2019)
A) Sekban-ı Cedit Ocağının kurulması
B) Heyet-i Vükelanın oluşturulması
C) Mekteb-i Harbiye’nin açılması
D) Yeniçeri Ocağının kaldırılması
E) Muzika-i Hümayunun kurulması Çözüm: A, C, D ve E seçeneklerinde verilenler II. Mahmut döneminde askeri alanda gerçekleştirilen ıslahatlardır.
Soru kökünde merkez Teşkilatı (idari) dediği için cevabımız Bakanlar kurulunu anlamına gelen Heyet-i Vükela’nın oluşturulması olur. Cevap: B 2- Osmanlı modernleşme sürecinde ortaya çıkan düşünce akımları ve temsilcileri ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?
(KPSS - 2018)
A) Batıcılık - Sait Halim Paşa
B) Osmanlıcılık - Namık Kemal
C) Türkçülük - Ziya Gökalp
D) Batıcılık - Abdullah Cevdet
E) Türkçülük - Yusuf Akçura Çözüm: A seçeneğinde yer alan Said Halim Paşa, İslamcılık fikrini savunan bir devlet adamıdır. Cevap: A 3- 1838’de İngiltere ile imzalanan Baltalimanı ticaret antlaşması ile Osmanlı devleti ülke içinde fiyatları kontrol etmek için kullandığı tekel sistemini kaldırdı ve yabancı tüccarların Osmanlı sınırları içinde ticaret yapması serbest bırakıldı. Bununla birlikte İngiliz tacirlere, Osmanlı topraklarında yaptıkları ticarette yerli tacirlerle aynı vergileri ödeme yükümlülüğü getirildi. Ayrıca bu tüccarlara yün, pamuk, ipek, hububat gibi ihracı yasak ya da izne tabi Osmanlı ürünlerini serbestçe ihraç etme hakkı tanındı.
Bu antlaşmanın Osmanlı ekonomisi üzerindeki etkileri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez? (KPSS-2018)
A) kapitülasyonların kapsamı genişletilmiştir.
B) Osmanlı ülkesi açık pazar durumuna gelmiştir.
C) Osmanlı Devleti’nde yerli sanayi olumsuz etkilenmiştir.
D) Osmanlı ülkesinden hammadde çıkışı kolaylaşmıştır.
E) tarımsal üretimde düşüş yaşanmıştır.
Çözüm: 1838’de imzalanan Baltalimanı antlaşması ile Osmanlı devleti Avrupalı tüccarlara Osmanlı ülkesine düşük gümrük vergisi ve her türlü ticaret yapma serbestliği tanınmıştır. Bu durum Osmanlı sanayisini ve ticaretini olumsuz etkilemiştir.
Ancak bu antlaşmanın tarımsal üretime olumsuz bir etkisi olmamıştır. Cevap: E 4- Osmanlı Devleti’nde Kanuni esasi’nin kabulü ile;
I. Parlamentolu sisteme geçilmesi,
II. Tebaanın tüm unsurlarını mecliste temsil edilmesi,
III. Padişahın yürütme yetkisinin sona ermesi
gelişmelerinden hangileri yaşanmıştır? (KPSS-2018)
A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III Çözüm: Osmanlı Devleti’nde kanuni esasi nin kabulü (I. meşrutiyet’in ilanı) ile ilk kez meclis (parlamento) yönetimi başlamış ve bu meclise tüm Osmanlı vatandaşları temsilci gönderebilmiştir.
Kanunuesasi’nin kabulü ile padişahın yürütme yetkisinin sona ermesi söz konusu değildir. Cevap: B 5- Osmanlı tarihinde II. Mahmut Dönemi önemli bir dönüm noktasıdır. Vaka-i Hayriye olarak adlandırılan Yeniçeri Ocağının kaldırılmasıyla yeniliklerin önü açılmıştır. Bu dönemde nazırlıklar, muhtarlıklar ve posta teşkilatı kurulmuş, modern askeri okullar açılmış ve Takvim-i Vakayi adlı ilk resmi gazete yayımlanmıştır.
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz? (KPSS - 2017)
A) Islahat çalışmalarının, halkın istekleri doğrultusunda gerçekleştiğine
B) Devlet bürokrasisinde yenilikler yapıldığına
C) Islahatların yapılabilmesi için uygun ortamın sağlandığına
D) Merkezi yapının güçlenmesine önem verildiğine
E) Yapılan yeniliklerin kamuoyuna duyurulduğuna Çözüm
Nazırlıkların Kurulması - Bürokraside yenilikler yapıldığının Vakay-ı Hayriye - Islahatlara uygun ortam hazırlandığının Posta Teşkilatı ve Muhtarlıkların Kurulması - Merkezi yapının güçlendirilmeye çalışıldığının Takvim-i Vakayı - Yeniliklerin kamuoyuna duyurulduğunun kanıtıdır.
Ancak metinde ıslahatların halkın isteğiyle yapıldığına dair bir bilgi bulunmamaktadır. Cevap: A 6- Aşağıdakilerden hangisi, Osmanlı Devleti’nde tebaa için din, mezhep, dil ve cinsiyet bakımından ayırt edici tabir ve vasıfların kullanımını kaldıran Islahat Fermanı’nın araçlarından biri değildir? (KPSS - 2017)
A) Gayrimüslimlere Müslümanlarla çalışmasına müsade etmek
B) Devlet dairelerinde yarattığı gerilimi ortadan kaldırmak
C) Dini farklılıkların yarattığı gerilimi ortadan kaldırmak
D) Devlet düzeninde, laiklik prensiplerini yerleştirmek
E) Toplumsal yükümlülükleri tüm kesimlere paylaştırmak Çözüm
Osmanlı Devleti Yavuz Sultan Selim’den itibaren teokratik bir devlet haline gelmiş ve yıkılana kadar da bu özelliğini devam ettirmiştir.
Bu nedenle Islahat Fermanı’ndaki temel amaç “Laik” bir düzen kurmak değil İmparatorluğun parçalanmasına engel olmaktır. Cevap: D 7- İngilizler 1880’lerden itibaren Araplara, Halifeliğin onların hakkı olduğunu, Osmanlı Devleti’nden ayrılarak kendi himayelerinde kurulacak devletlerini destekleyeceklerini telkin etmişlerdir.
Aşağıdakilerden hangisi İngilizlerin böyle bir telkinde bulunmasının sebebi olamaz? (KPSS - 2017)
A) Halifelik kurumunu kendi çıkarları doğrultusunda kullanmak
B) Osmanlı Devleti’nin gücünü kırmak
C) Ortadoğu’da yeni bir siyasi yapı oluşturmak
D) Arapları tek bir devlet etrafında birleştirmek
E) Sömürge yollarının güvenliğini sağlamak Çözüm
I. Dünya Savaşı’nda sonra Orta Doğu’da sınırları cetvelle çizilen birçok sömürge Arap devleti kurulmuştur. (Ürdün - Irak - Suriye ). Bu durum İngiltere’nin Arapları tek devlet etrafında birleştirmek istemediklerinin kanıtıdır. Cevap: D 8-
- Osmanlı donanması dünyanın üçüncü büyük filosu haline getirilmiştir.
- Beylerbeyi ve Çırağan sarayları yapılmıştır.
- Bosna, Hersek, Bulgaristan ve Sırbistan - Karadağ’da isyanlar çıkmıştır.
XIX. yüzyılda görülen bu gelişmeler aşağıdaki Osmanlı padişahlarından hangisinin dönemine aittir? (KPSS - 2016)
A) II. Abdülhamit B) Abdülaziz C) Abdülmecit D) II. Mahmut E) III. Mustafa Çözüm
- Osmanlı donanmasının dünyanın üçüncü büyük filosu haline gelmesi,
- Beylerbeyi ve Çırağan Saraylarının yapılması,
- Bosna, Hersek, Bulgaristan ve Sırbistan - Karadağ’da isyanlar çıkması
XIX. yüzyıl padişahı Abdülaziz Dönemi’nde gerçekleşmiştir. Cevap: B 9- Kanuniesasi’nin 8. maddesi: “Osmanlı Devleti uyruğu olan bireylerin tümüne hangi din ve mezhepten olursa olsun ayrım gözetilmeksizin Osmanlı denir” biçimindedir.
Bu tanımla, aşağıdakilerden hangisinin amaçlandığı savunulamaz? (KPSS - 2016) Çözüm
Kanuniesasi’nin 8. Maddesi
“ Osmanlı Devleti uyruğu olan bireylerin tümüne hangi din ve mezhepten olursa olsun ayrım gözetilmeksizin Osmanlı denir.”
Bu tanımla;
- Müslüman olmayanların ayrılıkçı hareketlerinin önlenmesi,
- Toplumun Osmanlı adı altında bütünleştirilmesi,
- Din ve mezhep ayrımcılığının ortadan kaldırılması
- Osmanlı vatandaşlığı statüsünün oluşturulması amaçlanmıştır. Cevap: A 10- Osmanlı Devleti’nde Encümen-i Dâniş’in kurulmasında;
I. Eğitim ve öğretimin geliştirilmesi,
II. Osmanlı diplomasimin örgütlenmesi,
III. Bilim politikasının belirlenmesi
Amaçlarından hangileri etkili olmuştur? (KPSS - 2016)
A) Yalnız II B) Yalnız III C) I ve II D) I ve III E) II ve III Çözüm
XIX. yüzyılda Abdülmecit Dönemi’nde
- Eğitim ve öğretimin geliştirilmesi
- Bilim politikasının belirlenmesi
Amaçları ile Encümen-i Daniş (Bilimler Akademisi) kurulmuştur. Cevap: D 11- İngiltere, Rusya’nın Akdeniz’e inmesine engel olmak amacıyla zaman zaman Osmanlı Devleti’ni koruyucu politikalar izlemiştir. Aynı zamanda bunu bazı Osmanlı topraklarına yerleşmek için de fırsat olarak görmüştür.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi İngiltere’nin bu tür bir politikayla yerleştiği Osmanlı topraklarından biri olarak gösterilebilir? (KPSS - 2016)
A) Kıbrıs B) Rodos C) Girit D) On İki Ada E) Kırım Çözüm
İngiltere XIX. yüzyıla kadar (Berlin Antlaşması’na - 93 Harbi’ne ) Osmanlı Devleti’ni korumuştur. Fakat Osmanlı’nın Almanya ile yakınlaşması üzerine İngiltere Osmanlı’yı koruma politikasından vazgeçip Osmanlı’yı parçalamaya başlamıştır. Bunun için;
- Kıbrıs
- Mısır
Gibi Osmanlı topraklarını işgal etmiştir. Cevap: A 12- Aşağıdaki devletlerden hangisinin hükümdarı, 1815’te toplanan Viyana Kongresi’nde Osmanlı Devleti’ni “hasta adam” olarak nitelemiştir? (KPSS - 2015)
A) Fransa
B) İtalya
C) Almanya
D) Rusya
E) Avusturya - Macaristan Çözüm
Fransız Napolyon’un değiştirdiği Avrupa düzenini ve sınırlarını yeniden eski haline getirmek için 1815’te Viyana Kongresi düzenlenmiştir. Bu kongrede Rus Çarı I. Aleksandr, Osmanlı için “hasta adam” tanımlamasında bulunmuştur. Cevap: D 13- XIX. yüzyıl sonlarında gelişen; öncüleri arasında Mehmet Emin Resulzade, Mahmut Celaleddin Paşa ve Gaspıralı İsmail Bey gibi kişilerin gösterildiği; düşüncelerini daha çok dil, kültür ve ekonomi meseleleri üzerinde yoğunlaştıran düşünce akımı aşağıdakilerden hangisidir? (KPSS - 2015)
A) Batıcılık B) Türkçülük C) İslamcılık D) Ademimerkeziyetçilik E) Sosyalizm Çözüm
Osmanlı sınırları içindeki Türklerin birliğini savunan, II. Meşrutiyet ve Kurtuluş Savaşı Dönemi’nde etkili olan düşünce akımı “Türkçülük” akımıdır. Soruda verilen şahısların dışında Yusuf Akçura, Mehmet Emin Yurdakul, Ziya Gökalp de bu düşünce akımının önemli savunucularıdır. Cevap: B 14- Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde Tanzimat Fermanı’nın ilan edilmesinin nedenlerinden biri değildir? (KPSS - 2014)
A) Şeriatı yürürlükten kaldırmak
B) Osmanlı tebaası arasında eşitliği sağlamak
C) Devleti eski gücüne kavuşturmayı istemek
D) Mısır ve Boğazlar gibi sorunlarda Avrupa devletlerin desteğini sağlamak
E) İç işlerine Avrupalı devletlerin karışmalarını önlemek Çözüm
B, C, D ve E seçeneklerinde verilenler Tanzimat Fermanı’nın ilan edilmesinin nedenleri arasındadır.
Ancak Osmanlı Devleti’nde hiçbir zaman şeriatı yürürlükten kaldırmak amaçlanmıştır. Cevap: A 15- Aşağıdakilerden hangisi Ayestefanos (Yeşilköy) Antlaşması’nın hükümlerinden biri değildir? (KPSS - 2014)
A) Büyük bir Bulgaristan krallığı kurulacak.
B) Karadeniz; ticaret gemilerine açık, savaş gemilerine kapalı olacak.
C) Kars, Ardahan, Batum ve Doğu Beyazıt Rusya’ya bırakılacak.
D) Ermenilerin yaşadığı yerlerde ıslahat yapılacak.
E) Bosna - Hersek’e özerklik verilecek. Çözüm
A, C, D ve E seçeneklerindeki maddeler Ayastefanos ( Yeşilköy) Antlaşması’nda yer almıştır. Ancak “B” seçeneğindeki “Karadeniz; ticaret gemilerine açık, savaş gemilerine kapalı olacak” maddesi Lozan Antlaşması’nda yer almıştır. Cevap: B 16- Aşağıdaki padişah - gerçekleştirdiği yenilik eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır? (KPSS - 2013)
A) III. Selim - Nizam-ı Cedid
B) II. Mahmut - Sened-i İttifak
C) Abdülmecit - Tanzimat Fermanı
D) Abdülaziz - Islahat Fermanı
E) II. Abdülhamit - Kanunuesasi Çözüm
III. Selim - Nizam-ı Cedid
II. Mahmut - Sened-i İttifak
Abdülmecit - Tanzimat Fermanı
Islahat Fermanı ise Abdülmecit tarafından ilan ettirilmiştir. Cevap: D 17- II. Mahmut Dönemi’nde eğitim alanında gerçekleştirilen yeniliklerden bazıları şunlardır:
- Medresenin yanında modern askeri ve sivil okullar açıldı.
- İstanbul’da kız ve erkek çocuklara ilköğretim zorunlu hale getirildi.
- Yurt dışına öğrenci gönderilmeye devam edildi.
Yalnız bu bilgilerle II. Mahmut Dönemi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi savunulamaz? (KPSS - 2013)
A) Okuryazarlık oranında artış olmuştur.
B) Eğitimde ikilik ortaya çıkmıştır.
C) Karma eğitime geçilmiştir.
D) Batıdan yeni yöntem ve kurumlar alınmıştır.
E) Orduda yenileşme süreci hızlanmıştır. Çözüm
II. Mahmut Dönemi’nde eğitim alınında birçok yenilik yapılmıştır. Medreselerin yanında modern askeri ve sivil okullar açılmıştır. Yurt dışına öğrenci gönderilmiş, İstanbul’da kız ve erkek çocukları için eğitim zorunlu hale getirilmiştir. Yapılan bu uygulamalara bakılarak okuryazar oranında artış olduğu, batıdan yeni yöntem ve kurumların alındığı, orduda yenileşme sürecinin hızlandığı, eğitimde ikiliğin ortaya çıktığına ulaşabilmekteyiz. Ancak karma eğitime Osmanlı’nın hiçbir döneminde geçilmemiştir. Karma eğitime Türkiye Cumhuriyeti Dönemi’nde Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile geçilmiştir. Cevap: C 18- Osmanlı Devleti’nde XIX. yüzyılda savunulan İslamcılık fikriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez? (KPSS - 2013)
A) Devletin bütünlüğünün dini esaslara uyulmakla sağlanacağı fikrini savunmuştur.
B) Din ve ümmet birdir, düşüncesiyle halifelil makamı ön plana çıkarılmıştır.
C) Osmanlıcılık fikrinin uygulanamayacağı düşüncesiyle gündeme gelmiştir.
D) II. Abdülhamit Dönemi’nde devlet politikası haline gelmiştir.
E) I. Meşruiyet ilanı ile etkisini yitirmiştir. Çözüm
Osmanlı Devleti’nin son yüzyılında devleti dağılmaktan kurtarmak için pek çok fikir akımı benimsenmiştir. İslamcılık da bunlardan bir tanesidir.
İslamcılık ile devletin bütünlüğünün dini esaslara uyulmakla sağlanacağı fikri savunulmuş ve halifelik makamı ön plana çıkarılmıştır. II. Abdülhamit Devri’nde devlet politikası haline getirilmiştir. Osmanlıcılık fikrinin uygulanamayacağı düşüncesiyle ortaya atılan İslamcılık fikri I. Dünya Savaşı sırasında Arapların Osmanlı’yı yalnız bırakması sonucu etkisini yitirmiştir. Cevap: E 19- Osmanlı Devleti’nde 23 Aralık 1876 tarihinde Kanunuesasi’nin ilan edilmesiyle başlayan dönemle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez? (KPSS - 2012)
A) Padişaha karşı sorumlu bir hükümetin kurulduğu
B) Anayasal düzene geçildiği
C) Parlamentolu siyasi hayatın başladığı
D) Halkın, yönetime kısıtlı olarak katıldığı
E) Devletin teokratik yapısının sona erdiği Çözüm
1876 tarihli Kanuniesasi’de hükümeti belirleme ve görevden alma yetkisi padişaha aittir. Bu yetki 1909 değişikliğiyle sadece Sadrazam belirleme şekline dönüşmüştür. Sadece belli oranda vergi veren erkekler seçimlerde oy kullanmıştır. Devletin teokratik yapısı sonuna kadar muhafaza edilmiştir. Halifelik, Şeyhülislamlık, şeri kurallar bildiği gibi yaşanmaya devam edecektir. Cevap: E 20- Osmanlı Devleti’nde 19. yüzyılda güzel sanat dallarında eğitim ve öğretim yapmak üzere açılan ve müdürlüğüne Osman Hamdi Bey’in getirildiği okul aşağıdakilerden hangisidir? (KPSS - 2011)
A) Darülmuallimin
B) Sanayi-i Nefise Mektebi
C) Galatasaray Sultanisi
D) Darülfünun
E) Darülmaarif Çözüm
Osmanlı Devleti’nde;
Darülmuallimin, 19. yüzyılda Abdülmecid Dönemi’nde ortaokullara (rüştiye) erkek öğretmen yetiştiren okuldur (1847)
Sanay-i Nefise Mektebi, 19. yüzyılda güzel sanat dallarında eğitim ve öğretim görevi gören okul, Osman Hamdi Bey’in girişimiyle kurulmuştur.
Galatasaray Sultanisi, II. Bayezid Dönemi’nde, Galata Sarayı Ocağı adıyla kurulan okul 1868 yılında Abdülaziz Dönemi’nde Mektep-i Sultan ismini almış olup Batı tarzı eğitim veren lisedir.
Darülfünun, Fen ilimleri evi anlamına gelen, üniversite niteliğine sahip Tanzimat Dönemi okuludur.
Darülmaarif, Tanzimat Dönemi’nde ortaöğretim kurumu olarak faaliyet yürütmüş olup Darülfünun’a hazırlık için felsefe, geometri, aritmetik, coğrafya gibi derslere de vermiştir. Osmanlı tarihinde Avrupai mektep planında yapılan ilk modern kurumdur. Cevap: B 21- II. Mahmut, Vak’a-i Hayriye’den sonra, “Bundan böyle saltanatın millet için bir dehşet, bir korku kaynağı değil, fakat bir destek olmasını istiyorum. Bunun için ferdin malına el konulması geleneğini kaldırıyorum.” Demiştir. Bu bilgiye aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir? (KPSS - 2011)
A) Müsadere usulüne son verildiğine
B) Sened-i ittifak’ın imzalandığına
C) Divanıhümayundan Bakanlıklar Sistemi’ne geçildiğine
E) Yeni bir ordumun kurulduğuna Çözüm
II. Mehmet (Fatih) Dönemi’nde Kanuname-i Ali Osman ile yasal hale getirilen müsadere sistemi, ölen kişinin malına el konulmadı uygulamasıdır. Haksız kazancın önüne geçmek amaçlı getirilen bu sistem XVII. yüzyıl itibariyle Osmanlı toplumunda yaygın hale gerilmeye başlanmıştır. Bu durum özel mülkiyetin gelişmemesine neden olmak ile birlikte merkezi otoritenin de sarsılmasına, isyanların artmasına sebebiyet vermiştir. İşte bu tür problemleri ortadan kaldırmak amacıyla II. Mahmut (1808 - 1839) Dönemi’nden itibaren ferdin malına el konulması uygulaması (müsadere) son bulmuştur. Cevap: A 22- Osmanlı Devleti olası bir Rus saldırısı karşısında ülkesini savunacağı düşüncesiyle aşağıdakilerden hangisinin yönetimini 1878 yılında İngiltere’ye geçici olarak bırakmıştır. (KPSS - 2011)
A) Mısır B) Kıbrıs C) Rodos D) Meis E) Kırım Çözüm
1877- 1877 Osmanlı - Rus Savaşı (93 Harbi) esnasında, Osmanlı Devleti olası Rus tehdidi karşısında Akdeniz’in stratejik noktalarından biri olan Kıbrıs Adası’nın yönetimini İngiltere’ye bırakmıştır. Cevap: B 23- Aşağıdakilerden hangisi, Birinci Meşrutiyet Dönemi’nin özelliklerinden biri değildir? (KPSS - 2010)
A) Mebusan Meclisi üyelerinin dört yılda bir seçilmesi
B) Ayan Meclisi üyelerinin padişah tarafından belirlenmesi
C) Mebusan Meclisi’nin padişahın izniyle kanun teklifi hazırlaması
D) Mebusan Meclisi üyelerinin halk tarafından seçilmiş olması
E) Birden fazla siyasi parti (fırka) kurulması Çözüm
I. Meşrutiyet Dönemi yaklaşık yedi ay sürmüştür. Dönemden sorulacak soru ancak Kanuniesasi ve onunla ilgili değerlendirmeleri kapsayabilir. Nitekim soru da öyle düzenlenmiştir. Çok partili yaşam I. Meşruiyet (1909 - 1918) Dönemi’nde başlamıştır. Cevap: E 24- Rusya, Tanzimat Fermanı ve Islahat Fermanı’nda cinsiyet ve din farkı gözetilmeksizin, kanunlar önünde eşit bir Osmanlı tebaası meydana getirmesi için konmuş olan ilkeleri yeterli bulmamış; cemaatlerin, mevcut imtiyazları göz önünde tutularak milliyet esaslarına göre teşkilatlandırılmasını istemiştir.
Rusya’ ın bu tutumuyla, Osmanlı Devleti’nin,
I. Toprak bütünlüğünü korumak,
II. Rejimini değiştirmeye çalışmak,
III. Bünyesindeki etnik unsurlardan yararlanmak
Amaçlarından hangilerini gözettiği savunulabilir? (KPSS - 2010)
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III Çözüm
Rusya Avrupa siyasetinde kuvvetli bir rol oynamaya başladığı günden itibaren Osmanlı Imparatorluğu’nun ortadan kalkması siyasetini gütmüştür. Rusya bu amacına ulaşmak için üç yol izlemiştir. Birincisi Osmanlı topraklarını Rusya’ya katmak, ikincisi ise Osmanlı topraklarını Avrupalı devletlerle paylaşmak, üçüncü yol ise Osmanlı toprakları üzerinde özerk ve bağımsız devletler kurdurmak. Paris Antlaşması’yla büyük devletler Osmanlı topraklarının bütünlüğünü garanti altına alma sözünü verince Rusya üçüncü yolu izlemeye başlamıştır. Antlaşmanın dokuzuncu maddesine dayanarak Osmanlı vatandaşı Hristiyan tebanın koruyucusu rolünü oynamaya başlamıştır. Cevap: C 25- XIX. yüzyılın ortalarından itibaren Sanayi İnkılabı, Osmanlı Devleti’nde esnaf teşkilatını etkilemiş ve esnafın üretimdeki önemi azalmıştır.
Aşağıdakilerden hangisinin bu durumla ilgili gelişmelerden biri olduğu savunulamaz? (KPSS - 2010)
A) İthalatın azalması
B) İşsizliğin artması
C) Paranın değerinin düşmesi
D) Yerli malın iç pazarda sürümünün azalması
E) Üretimde kullanılan ham maddenin dışarıya çıkması Çözüm
Sanayi İnkılabı öncelikle Osmanlı yerli sanayisinin ortadan kalkmasına neden olmuştur. Sanayi esnafı fabrika olmadığı için işsiz kalmıştır. Yerli mal üretilmediği için pazarlar yabancıların eline geçmiştir. Mamul madde üretemeyen Osmanlı esnafı hammadde doğal sonucu olarak paranın değeri düşmüştür. İthalat ise azalmadığı gibi aksine artmıştır. Çünkü yerli sanayi üretimi ortadan kalkmıştır. Cevap: A
__ |