Mantık nedir?

Einstein’in öğrencilerinden biri ona sordu:
“Mantık ne demektir?”

Einstein şöyle cevap verdi:
“Buna sana bir soruyla karşılık vererek cevap vereyim.”

“Diyelim ki iki işçi bir bacayı temizlemek için içeri giriyor.
Çıktıklarında birinin yüzü kirli, diğerinin yüzü temiz.
Sence hangisi gidip yüzünü yıkar?”

Öğrenci hiç düşünmeden cevap verdi:
“Tabii ki yüzü kirli olan.”

Einstein gülümseyerek şöyle dedi:
“Cevabın yanlış. Yüzünü yıkamaya gidecek olan, yüzü temiz olandır. Çünkü o, arkadaşının kirli yüzüne bakıp kendi yüzünün de kirli olduğunu düşünür.
Yüzü kirli olan ise diğerinin temiz yüzünü görünce kendi yüzünün de temiz olduğunu sanır ve gidip yıkamaz.”

Öğrenci bunun üzerine:
“Evet, bu gerçekten mantıklı.” dedi.

Einstein başını salladı ve şöyle cevap verdi:
“Hayır, bu da doğru değil. Çünkü sorunun kendisi mantıksız.
Aynı bacaya aynı anda giren iki kişinin birinin yüzü temiz, diğerinin yüzü kirli çıkması zaten mantıklı değildir.”

Kısacası:
Bazen mantık, cevapta değil soruda çöker.
Sorun çoğu zaman yanlış sorulmuş bir sorudan kaynaklanır.