27 Eylül 2024, 16:09
|
#
1 |
Profil ayrıntılarını görüntüleyebilmek için kayıtlı kullanıcı olmanız ve üye hesabınızla oturum açmanız gerekmektedir. Selahattin Eyyubi Selahattin Eyyubi SELAHATİN EYYUBİ Selahaddin Eyyubi kimdir sorusu son günlerde sıklıkla aratılan konu başlıkları arasında yer alıyor. Eyyubi Devleti'nin kurucu ve ilk hükümdarı olan Selahattin Eyyubi Kudüs'ü özgürlüğüne kavuşturması ile Kudüs Fatih'i olarak anılmaktadır. Selahattin Eyyubi kimdir? Selahattin Eyyubi nerede doğdu, nerede ölmüştü? İşte Selahattin Eyyubi hayatına dair detaylı bilgiler... Selahattin Eyyubi, Mısır, Suriye, Fırat havzası (Irak) ve Yemen bölgelerinin hükümdarı, Eyyubî Devletinin kurucusu, Hıristiyanların 88 yıl egemen olduğu Kudüs’ü Hıttin savaşıyla Haçlılardan geri alan ve III. Haçlı seferini etkisiz hale getiren tarihe mal olmuş büyük bir kahramandır. Mehmet Akif ’in ifadesiyle “Şarkın en sevgili Sultanı”, Fransız tarihçi Champdor’un beyanıyla “İslam’ın en saf kahramanı”dır. SELAHATTİN EYYUBİ KİMDİR? Asıl adı “El-Meliku’n-Nâsır, Ebu’l-Muzaff er Selahattin Yusuf bin Necmettin Eyyup bin Şazi el-Eyyubî’dir. El-Meliku’n-Nâsır. Yardıma koşan Sultan anlamında olup I. lakabıdır. Ebu’l-Muzaff er= Galip gelenlerin babası anlamında olup künyesidir. Selahattin= Dinin iyileştiricisi anlamında olup II. lakabıdır. Yusuf asıl adıdır. Necmettin Eyyub babasımn lakabı ve adıdır. Şazi (Bazı kaynaklarda Sadi okunmuş) de dedesinin adıdır. El-Eyyubî ise şöhretidir. SELAHATTİN EYYUBİ'NİN HAYATI Selahattin H. 532/M.1138 yılında Selçukluların Tikrit Valisi olan Necmettin Eyyub’un oğlu olarak Tikrit’te dünyaya gelir. Babası Musul Atabeği İmadüddin Zengi ile yakın dostluk kurduğundan aynı yıl Musul’a gider ve Zengi’nin hizmetine girer. Zengi de 1139’da Ba’lebek’i zapt eder ve Necmettin’i buraya vali olarak atar. Kardeşi Esedüddin Şirkuh’u da kumandanları arasına alır. İmadüddin Zengi ölünce oğlu Nurettin Mahmud, Halep ve civarının hükümdarı olur ve Şirkuh’u yanına alır. Necmettin Eyyub da Dımeşk Atabegliğine yani Tuğtekinliler’e bağlanır. Gerek Necmettin ve gerekse Şirkuh iki kardeş, Nurettin’in Haçlılara karşı mücadelesinde ve Dımeşk’i ele geçirmesinde yardım eder. Böylece Nurettin, Necmettin’i Dımeşk valisi, Şirkuh’u da ordu komutanı yapar. İşte Selahattin böyle bir ortamda yetişir, iyi bir eğitim görür, genç yaşında Haçlılara karşı seferlere katılır. Fatimîler devleti zayıfl adığından ülke vezirlerle yönetilmekte ve iktidar sık sık el değiştirmekteydi. 1163 yılında Fatimîlerin Veziri Şâver iktidardan uzaklaştırılınca, Nurettin’den yardım ister. Böylece Nurettin’e Mısır’da kriz içinde bulunan Fatimîlere müdahele etme imkanı doğar. Amcası Şirkuh kumandasında 1164-1169 yılları arasında yapılan üç sefere katılan Selahattin iyi bir komutan ve devlet adamı olarak sivrilir. Amcası Şirkuh, 1169’da Kahire’ye girince, Fatimî Halifesi Adid-Lidinillah tarafından öldürülen Şâver’in yerine vezir olur. Böylece ordusunun büyük bir kısmı Oğuzlar’dan oluştuğu için Mısır’da tekrar Türk, hâkimiyeti devri başlamış olur. İki ay sonra amcası Şirkuh ölünce Selahattin “elMeliku’n-Nâsır” unvanıyla vezir olur. Nurettin Zengi’nin komutanı olan Selahattin aynı zamanda Fatimî veziridir. Bu arada Haçlılarla mücadeleye başlar ve çıkan isyanları da önler. Selahattin Mısır’da orduyu yeniden teşkilatlandırır, medreseler açar ve bürokrasiyi kademeli olarak tasfi ye eder. Bilahare Nurettin Zengi’nin emri üzerine 1171’de Fatımîlerin hilafetine son verir. SELAHATTİN EYYUBİ'NİN KUDÜS'Ü FETHİ Selahattin, Kudüs Haçlı Krallığına karşı pek çok mücadeleye girişir. Ağabeyi Turanşah komutasında Hicaz ve Yemen’e seferler yapar. Nurettin Zengi ölünce oğlu Meliku’s-Salih’e bağlı kalır. Çıkan kargaşayı önlemek amacıyla 1174’de Kahire’den Dımeşk’e (=Şam’a) sefer düzenler. 1176’da Musul-Halep kuvvetlerini yenilgiye uğratır. Bu arada sultanlığı Abbasî halifesi tarafından tanınır. Suriye ve Mısır hâkimiyeti onaylanır. Selahattin, 1176’da Haşhaşîleri de bozguna uğratır. Daha sonra Urfa, Harran, Rakka, Habur, Nusaybin ve el-Cezire bölgelerini alır. Artuklu Emiri Nurettin bin Muhammed bin Karaarslan’ın isteği üzerine Diyarbakır (Amid)’ı da alır. Daha sonra Halep üzerine yürür ve orayı da alır ve böylece ona Kudüs yolu açılır. Selahattin bir yandan devleti dağılmaktan kurtarmak ve Ortadoğu’da İslam birliğini sağlamak isterken diğer yandan da Haçlılarla mücadele etmek zorunda kalır. Birkaç kez Haçlılarla çarpışan Selahattin gerçek büyük zaferini 1187’de Hıttin denilen yerde elde eder ve onları büyük bir bozguna uğratır. Haçlı ordusunu imha eder ve pek çok esir ve ganimet ele geçirir. Bunun üzerine Selahattin Akka, Taberiye, Askalan, Nablus, Remle ve Gazze kalelerini zapt eder. Cem’an 52 şehri fetheden Selahattin 02 Ekim 1187’de (27 Recep 583=Miraç olayının yıldönümünde) Kudüs’e girer. Batılılar Kudüs’ün düşmesi üzerine yeni bir Haçlı ordusu düzenlemeye girişirler. İngiltere Kralı I. Richard (Aslan Yürekli Richard) komutasında 1189’da Akka’yı kuşatırlar. 1191’de Akka Haçlıların eline geçer. SELAHATTİN EYYUBİ'NİN VEFATI VE TÜRBESİ Akka ve Yafa sahil şeridini geri alırlar. Selahattin Haçlılarla anlaşma yapar ve kısa bir süre sonra 4 Mart 1193’te Şam (=Dımeşk)’da vefat eder. Türbesi Şam’dadır. | |
|
| |