20 Aralık 2024, 14:05
|
#
1 |
Profil ayrıntılarını görüntüleyebilmek için kayıtlı kullanıcı olmanız ve üye hesabınızla oturum açmanız gerekmektedir. Kamu Ekonomisi Ünite 3 - Aöf Maliye Bölümü Dersleri Kamu Ekonomisi Ünite 3 - Aöf Maliye Bölümü Dersleri Kamu maliyesinin önemli teorisyenlerinden R.Musgrave in devletin ekonomik fonksiyonlarına ilişkin olarak yaptığı önemli üçlü sınıflandırma temel alınarak devletin kaynak ayırımı gelir dağılımı ve istikrar fonksiyonlarını tanımlamak.
Devletin ekonomik rolü üç düzeyde ortaya çıkar.Birinci olarak devletin kaynak ayırımını sağlama rolü vardır.Kaynakları etkin dağıtan mekanizma piyasa olsa da bazı ihtiyaçların karşılanmasında piyasaya aksar bu durumda devlet bu tür hizmetleri merkezi yada yerel düzeyde üreterek toplumsal refahın artmasını sağlar. Devletin ikinci ekonomik fonksiyonu gelir dağılımı fonksiyonudur.
Devlet vergi ve sübvansiyon gibi bazı araçlar ile gelir dağılımını birincil ve ikincil düzeylerde değiştirebilir.Bunların yanında devletin bir de istikrar sağlama fonksiyonu vardır. Devlet vergi ve kamu harcamaları ile toplam talebi etkileyerek ekonomik istikrarı sağlayıcı rol oynayabilir.
Bir ekonomide ortaya çıkabilecek çeşitli piyasa aksaklıkları durumlarını bu aksaklıklar ile birlikte ortaya çıkan devletin kaynak ayırımı üzerindeki rolünün önemini ve bu aksaklıkları ortadan kaldırmak amacıyla kullanılabilecek devletin müdahale araçlarının neler oldu¤unu açıklamak.Devletin kaynak ayırımına ilişkin rolü piyasa ak-saklıklarına bağlı olarak ortaya çıkar. Başlıca dörttür piyasa aksaklığı tanımlanabilir. Bunlar şu şekilde sıralanabilir:
Ortak tüketim konusu olduğu için fiyatlandırılamayan ve bu nedenle piyasanın hiç üretmediği kamusal mallar özel fayda yanında toplumsal faydanın veya özel maliyetler yanında toplumsal maliyetlerin de söz konusu olduğu dışsallıklar üretim ölçeği boyunca marjinal ve ortalama maliyetlerin sürekli olarak azaldığı doğal tekellerhizmet sunanların alıcılar hakkında yeterli bilgiye sahip olmadıkları için riskleri doğru fiyatlandıramadıkları ve tüketiciler arasında ters seçişe neden oldukları eksik piyasalar.Devlet merkezi yönetim veya yerel yönetimler düzeyinde örgütlenmeler ile bu aksaklıkları giderebilir.
Örneğin devlet piyasa aksaklıkları durumunda; hizmeti bizzat kendisi üreterek veya özel kurumların ürettiği hizmetin finansmanını sağlayarak vergi veya sübvansiyonlar yolu ile dışsallıkları gidererek yasal düzenlemeler yaparak veya standartlar koyarak piyasa aksaklıklarını giderici ve piyasaları düzenleyici rol oynayabilir.Piyasa ekonomisinin bir ekonomide gelir dağılımına ilişkin sorunları çözemediği durumda devletin gerek birincil gerekse ikincil gelir dağılımı aşamasında ortaya çıkan gelir dağılımı rolünü açıklamak.
Gelir dağılımındaki adaletsizlikler de bir tür piyasa aksaklığı olarak kabul edilebilir. Bu durumda devlet asgari ücret yasaları gibi bazı yasal düzenlemeler ile piyasanın işleyişi sırasında müdahalede bulunabilir veya piyasada gelir dağılımı oluştuktan sonra vergi sübvansiyon veya bazı sosyal harcamalar ile gelirin yeniden dağılımını sağlayabilir.
Alıntı | |
|
| |