[Matsuro]

Felsefe A-Z Her Şey: Aristoteles'in Felsefe Okulu Lykeion'da Peripatos Nedir?

Lyceum, Aristoteles ölünce Theophrastos’a miras olarak kalmıştır. Yukarıda belirtildiği üzere kendisi de Aristoteles gibi Platon’un Akademeia’sının öğrencilerindendi. Platon ölünce Aristoteles’in peşinden ayrılmayan ve hocasından hiç de aşağı kalmayacak öğrenme aşkıyla özellikle biyoloji, doğa bilimleri, ahlak ve metafizik konularında kendisini geliştirip geniş bir bilgi dağarına sahip olan Theophrastos’un bu sadakati kendisinin Lyceum’u bileğinin hakkıyla kazanmasına neden oldu. Theophrastos, Lyceum’u Aristoteles’in döneminde olduğu gibi başarıyla yönetmeyi bildi, eski öğretim yöntemlerinden pek ayrılmayarak okulun ününe hâlel gelmemesini de sağladı. Bu arada kendi bütçesinden başka binalar da satın aldı ve kendisinden sonra bu binaların okula bağışlanmasını vasiyet etti.

Onun döneminden itibaren Lyceum, Peripatetiklerin Okulu olarak tanınmaya başlandı. Okul adını esasen Lyceum korusunun kemerli yürüyüş yollarından (Yun. περίπατοι: Peripatoi) aldı. Ama Yunanca peripatoi kelimesi, “Özellikle kemerli yolları olan avluda aşağı yukarı yürümek, gezinmek; yürüyerek öğretmek, ders vermek,” anlamına gelen περιπᾰτέω (Peripateo) fiilinden gelen περίπᾰτος (Yun: Peripatos: Gezinme yürüyüş sırasında sohbet, tartışma; yürüyüş yeri) ve περιπᾰτητής (Yun: Peripatetes: Gezinen) adı ile “Peripatetikos” (Gezinme İle Öğrenen) sıfatından türemiştir. Bu okulun ardından “Peripatetikos” sıfatı “Aristoteles’in öğrencileriyle ve Aristoteles felsefesiyle ilgili” anlamında kullanılmış ve yaklaşık 1400’lerde de Fransızca “Peripatetique” kelimesiyle birlikte “Aristoteles’in öğrencisi” anlamını kazanmıştır.

Peripatos Okulu Theoprastos’un ölümünün ardından Lampsakoslu Straton’un (İÖ yak.335-269) yönetimine geçti. Okulun bir bölümü askeri eğitime tahsis edildi ve şehrin ileri gelenlerinin çocukları burada eğitim görmeye başladı. Peripatos Okulu’nun üyelerinin de esas işi artık felsefe ve bilime yeni katkılar sağlamak yerine tamamen Aristoteles’in eserlerinin korunmasına ve yorumlanmasına yöneldi. Böylece Lyceum özellikle İÖ 3. yüzyıldan başlayarak yavaş yavaş gerilemeye başladı. Romalı komutan Sulla’nın Atina’yı kuşatmasının ardından da İÖ 86 yılında okulun yarısı yok oldu ve eğitim tamamen durdu; ta ki İS 2. yüzyılda eski heybetiyle olmasa da yeniden dirilinceye kadar. Stoik felsefenin Romalı temsilcilerinden İmparator Marcus Aurelius, Lyceum’u felsefe ışığıyla yeniden buluşturmak istercesine hummalı bir çabaya girişti ve her fırsatta buraya hocalar atadı. Fakat Lyceum Aristoteles zamanındaki şaşaasını hiçbir zaman geri kazanamadı. Aristoteles’in on iki yıl boyunca başöğreticiliğini, başkanlığını ve yöneticiliğini yaptığı Lykeion’daki dersler genellikle mantık, fizik, metafizik, ahlak, siyaset, belagat ve şiir gibi konular üzerinde gerçekleşmiştir. Aristoteles’in ölümünden sonra Peripatetik Okul’un başına sırasıyla Theophrastos, Straton, Lykon, Ariston, Kritolaos, Diodoros, Erimneos ve Andronikos gibi filozoflar geçmiş ve kendi felsefe geleneklerini devam ettirmişlerdir.


KAYNAK: FELSEFE TARİHİ KİTABI

Eğlence

❤Kalp Fırlat🌸Çiçek Fırlat💧Su Fırlat💣Bomba Fırlat↕Titret

👍1