[Sürmenaj]

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi açıköğretim fakültesi ders notları

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Osmanlı devletinin kurduğu toprak düzeni ile elde ettiği kazanımlar:

Köylünün yaşamıboyunca işleyebileceği toprağın sahibi olması
Memuru olan sipahiye para ödemekten kurtulması. Sipahiden ve köylüden aldığıvergi ile hazineye gelir sağlaması

Sipahiye yüklediği asker yetiştirme görevi ile güçlü bir orduya sahip olması

İttihat ve Terakki'nin önde gelen ideloğu Ziya Gökalp'tir.

İstanbul Hükümetinin Mustafa Kemal Paşa'ya 9.ordu komutanı olarak yüklediği görevler:

Yetki bölgesindeki huzurun sağlanıp sürekli kılınması

Ordu ve halkın elinde bulunan silah ve cephanenin toplanması

Toplanan silah ve cephanelerin güvenli depolarda korunma altına alınması

Türklerin kurduğu direnme örgütlerinin ortadan kaldırılması.

OsmanlıHükümeti'ne yardımcıolmak amacıaltında Kuvayı Milliye birlikleri arasında uyum sağlamak ve bu milis güçlerine asker kazandırmak gibi önemli kararların alındığıyerel nitelikli kongre Nazilli Kongresidir

Sivas Kongresinin sonuçları:
Yurttaki dağınık ve birbirinden habersiz direniş örgütlerinin tek çatıaltında toplanması Bağımsızlık düşüncesi ile bağdaşmayan manda isteklerinden vazgeçilmesi

Damat Ferit Hükümeti'nin tutumuna karşıkesin cephe alınması
Meclis-i Mebusan'ın toplanmasıiçin Padişah üzerinde baskı yapılmasına karar verilmesi Türk demokrasi yaşamına "muhalefet" kavramını yerleştiren parti İttihat ve Terakki Fırkası'dır. Ankara'nın Ulusal KurtuluşSavaşı'nın merkezi olarak seçilmesinin nedenleri:

Ankara'yıziyaret eden Mustafa Kemal Paşa'nın halkın büyük coşkusu ile karşılanmışolması İstanbul'dan gelen demiryolunun Ankara'da sona ermesi ve ulaşım olanaklarının o dönem için oldukça iyi olması

Şehrin Batıcephesine yakın olması Anadolu'nun orta yerinde bulunduğu için çarpışma alanlarına eşit uzaklıkta bulunması.

İstanbul'un işgal edilmesinin sonuçları:

İstanbul'da ve oradaki yönetimde gerçekten bir umut kalmadığının anlaşılması

İstanbul'dan Ankara'ya doğru ulusal kurtuluşu düşünen bir aydın göçünün başlaması

Tek umut ışığının Mustafa Kemal ve çevresinden kaynaklandığının anlaşılması.

Mustafa Kemal'in Meclisin toplanma yeriyle ilgili düşüncelerindeki haklılığın anlaşılması.

Birinci Dönem TBMM meşruiyet kaynağınıUlustan almıştır.

I.Dönem TBMM'nin özellikleri:
Vekillerin milletvekilleri arasından ve doğrudan doğruya TBMM tarafından seçilmesi

Yürütme gücünün doğrudan doğruya TBMM içinde olması.

Her vekilin kendisini seçen TBMM'ye karşısorumlu olması.

Ordu ve kolordu komutanlarının milletvekili olabilmesi.

Birinci TBMM'nin yurtta ve dünyada otoritesini yaymak ve yeni bir varlık olduğunu kanıtlamak amacıyla attığıadımlar:

İstanbul Hükümeti ile her türlü ilişkisini kestiğini duyurması Hıyanet-i Vataniyye Kanununu çıkararak vatana ihanet suçu ve cezasının belirlenmesi.

Dünyadaki parlamentolara bir yazıgönderilerek yeni doğan siyasal varlığın tanınmasının istenmesi.

Rusya'da yeni kurulan rejimin hükümeti ile ilişkiler kurulmasıiçin girişimlere başlanılması Yunanlıların İstanbul'u işgal edememesinin nedeni İstanbul'un Anlaşma Devletlerince 16 Mart 1920'de işgal edilmişolmasıdır.

Sevr Antlaşmasıile ilgili bir değerlendirme yapıldığında şu sonuçlara ulaşılır:

OsmanlıDevleti'nin İstanbul üzerindeki egemenliğinin sona erdiği. Ege Bölgesi'nin yönetiminin Yunanistan'ın eline geçtiği Güneydoğu Anadolu'nun bir bölümünün özerkleşip Anlaşma Devletleri denetimi altına girdiği Azınlıkların Türklerden daha fazla haklara sahip olduğu 22 Haziran 1920'de başlayan Yunan saldırısında Batıcephesinin açılmışolmasının TBMM'nin kuruluşunu ve amaçlarıbazıdevletlere bildirmesinin Ulusal ordunun kurulmasının
TBMM'nin San Remo kararlarını kabul etmeyeceğini belirtmesinin etkisi vardır.

Gümrü BarışAnlaşmasının sonuçları: Ermenilerin Sevr Antlaşmasınıtanımayarak bu anlaşma ile kendilerine verilmek istenen paydanvazgeçmesi.

Ermeni sorunu denilen yapay konunun kapanmış olması.

TBMM'nin devletler arasıalanda varlığının ilk kez kanıtlanması
Uluslararasıbir anlaşmada Türklüğün ilk kez vurgulanmış olması
I.İnönü Zaferinin sonuçları:

TBMM Hükümeti'nin otoritesinin ve saygınlığının artması.

Anlaşma Devletleri arasındaki çekişmelerinin açığa çıkması.

Fransız ve İtalyanların Yeni Türk Devletini görüşülmesi gereken bir siyasal varlık olarak kabul etmeye başlaması.

İngiliz kamuoyunda TBMM ile anlaşmak ve pazarlık etmek eğiliminin ortaya çıkması.

Tekalif-i Milliye Emirlerinin kapsamı:
Her ailenin orduya çamaşır çorap ve çarık vermek zorunda olması.
Teknik elemanların ordu hizmetine alınması.

Halkın elindeki silah ve cephanelerin yetkililere teslim edilmesi.

Öküz ve at arabalarının yüzde onunun ordu hizmetine verilmesi.

Tarafların Mudanya Ateşkesi ile üzerinde anlaştıkları noktalar:
Doğu Trakya'nın ateşkesin imzalanmasından sonra on beşgün içinde boşaltılması.

Meriç'in batısında güvenliği sağlamak amacıyla Anlaşma Devletlerince bir miktar asker bulundurulması.

Barışsağlanıncaya kadar TBMM Hükümetinin sekiz bin jandarma erini Doğu Trakya'da tutabilmesi Doğu Trakya'da boşaltılan yerlerin ilk önce Anlaşma Devletlerinin temsilcilerine daha sonra da Türk memurlarına bırakılması TBMM Hükümeti'nin Lozan'a gidecek olan Temsilciler Kurulu'na verdiği yönerge ile kesinlikle ödün verilmemesini istediği iki konu: Ermeni yurdu ve Kapitülasyonlar Lozan Antlaşmasının kapsamı: Kapitülasyonların her türlü sonuçlarıile birlikte kaldırılması.

Azınlıkların Türk uyruklu sayılması. Devlet borçlarının ödenmesi üzerinde her türlü yabancı gözetim ve denetime son verilmesi.

Musul sorununun ikili görüşmelere bırakılması. TBMM'ni olağanüstü yetkilere sahip bir meclis olmaktan çıkaran düzenleme 1924 Anayasasıdır.

Yeni Türk Devletinin ilk siyasal partisi Cumhuriyet Halk Fırkasıdır.

2.parti Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası 3.parti Serbest Cumhuriyet Fırkasıdır.

Türkiye Cumhuriyeti'nin 1950-1960 döneminin özellikleri:
Bazı kesimleri memnun etmek amacıyla devrimden ödün verilmesi.

Oy toplamak uğrunda gereksiz fabrikaların açılması. Hesapsız bir ithalat rejimi ile maddi sıkıntıların doğması.

Anayasa dilinin değiştirilmesi.

Montrö Sözleşmesinin hükümleri:
Savaşta Türkiye tarafsız ise savaşanların savaş gemilerinin Boğazlardan geçememesi. Türkiye'nin savaşa girerse ya da yakın bir savaş tehlikesi ile karşılaşmasıhalinde Boğazlarıdilediğine açıp kapatmada özgür olması.

Boğazlarda Türkiye'nin savunma hakkının kesin olarak tanınması.


Ticaret gemilerinin geçişlerinin serbest olması. Atatürk'ün Türk Devrimi'ni gerçekleştirirken Ulusal Egemenliği en önde tutmasınısağlayan temel neden devrimin doğrudan doğruya ulusça yapıldığını ulusun malıolduğunu vurgulamaktır.

Atatürk ilkelerine esas olan inkılapların sağlam tutarlıve kalıcı niteliklerde olmasının temel nedeni evrensel boyutlu ve tarihi gerçeklere dayanmasıdır.

Osmanlı Devletinde ilk Eğitim Bakanlığı 1847 yılında tanzimant devrinde kurulmuşve ilk Türk gazetesi çıkarılmıştır.

Yeni Türk Devletinin ekonomik alandaki yenileşme çabaları: 1924 te işbankasının kurulması 1 temmuz 1926 da kabotaj hakkının tanınması Teşvik-i Sanayi Kanununun 1926 da kabul edilmesi Anadolu Demiryollarının satın alınması.

Devletçi bir model Türkiye Cumhuriyetinde 1929 yılından sonra izlenen ekonomik politikayıen iyi tanımlar. 1930 yılından sonra gerçekleştirilen inkılaplar:

1934te kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi 1933 te üniversite reformu 5 Şubat 1937 de anayasaya 6 Atatürk ilkesinin girmesi 12 Nisan 1931 de Türk Tarih Kurumunun kurulması.

Aşar vergisinin kaldırılması Cumhuriyet döneminde ekonomik alanda yapılan yeniliklerden biridir.

Yeni Türk Devletinin yazıdevrimi yapmasıiçin gösterebileceği gerekçeler: Arap alfabesinin zor okunması arap alfabesindeki ünlü sayısının Türkçe için yetersiz olması Arap alfabesinin bazı ünsüzlerinin Türk dili için gereksiz olması Arap alfabesinin Türkçenin ses ve kelime yapısına uymaması.

Mustafa Kemal Paşanın dışpolitikada belirlediği hedefler: Osmanlıdevletinin uluslar arası varlığının silinmesi zafere erişince bir barış ortamı kurup yaşatılması uluslar arası alanda tek Türk varlığı olarak yeni devletin anılması Yabancı devletlerin yetkililerine Türk davasının anlatılmaya çalışılması.

1930 yılındaki Serbest Fırka denemesinin başarıya ulaşamamasının ortaya çıkardığıtemel yurt gerçeği:

Türk toplumunun henüz çok partili siyasal yaşama geçecek kültür düzeyine gelmediği.

5 Haziran 1925 te Terakkiperver Cumhuriyet Fırkasının kapatılması Meclisin Takriri Sükun Kanunuyla Hükümete verdiği yetkinin sonuçlarından biridir.

Amerika CumhurbaşkanıWilsonun ortaya attığı ilkeler 1.Dünya Savaşının sonuçlarında etkili olmuştur.

1 Eylül 1939 da 2.Dünya Savaşının çıkmasında rol oynayan temel neden 1938 yılından itibaren Almanyanın saldırgan siyasetinin artmasıdır.

Cumhuriyetin ilanıyla yeni Türk Devletinde görülen gelişmelerden biri Güçler birliği ilkesinin kabul edilmesidir.

Vatandaş egemenlik hakkınıbelli bir süre için kullanma yetkisini seçtiği temsilcilerine bırakır ve temsilcilerin kabul ettiği bazıyasalar da halkoyuna sunulur. Bu yöntem yarıdoğrudan demokrasinin gereğidir.

Atatürk'ün demokrasi tanımıve anlayışıile bağdaşanlar: Demokrasi fikirdir; bir kafa meselesidir. Herhalde bir mide meselesi değildir.

Demokrasi bireysel olup vatandaşın egemenliğe insan sıfatıyla katılmasıdır. Demokrasi maddi refah meselesi değildir. Demokrasi tüm bireylerin aynı siyasal haklara sahip olmasıdır.

Millet olgusunun öğeleri: Din birliği Tarih ve kültür birliği Irk birliği dil birliği 1924 te halifelik kaldırıldıve tevhidi tedrisat kanunu kabul edildi. 1925 te tekke zaviye ve türbeler kapatıldı. 1926 da Türk medeni kanunu kabul edildi.

1928 de anayasadan laikliğe aykırıhükümler çıkarıldı. 1937 de 6 Atatürk İlkesi anayasaya alındı.

Atatürkün devlet anlayışına göre TBMM'nin konumunu belirler: Ulusun doğrudan doğruya kendi iradesi ile kurduğu ulusun altında her zaman değiştirilebilen ulusal iradenin aracıdır.

Laik devletin en belirgin özelliklerinden biri din ve vicdan özgürlüğünün sınırlarının geniş olmasıdır. Laiklik ilkesini temel alan inkılaplar: Türk medeni kanununun kabulü halifeliğin kaldırılması tevhidi tedrisat kanununun kabulü Şer'iyye bakanlığının kaldırılması. Türk inkılabının niteliklerinden biri yeniliklere açık
olmasıdır.

Tutsak ulusların bağımsızlık savaşıiçin yüreklenmesi Türk devriminin dünyadaki etkilerinden biridir.

Atatürk ilkelerinden Milliyetçilik ilkesi diğerlerinin geliştirilmesinde ve sürdürülmesinde temel ilkedir. Türk inkılabınıkorumanın yolları: İnkılabı yapanlar ve yürütenlerce durmadan kökleştirilmesi İnkılabın getirdiklerinin her kesime anlatılması İnkılaba karşı olanların aydınlatılması Rejimi korumak için sert tedbirlere başvurulması.

Türkiye 1952 yılında dünyada yerini almak için Kuzey Atlantik Paktına girmiştir. ( NATO'ya girmiştir. )

İhtilal inkılabın ön aşamasıdır.

23 Aralık 1876 tarihli anayasanın özellikleri: Yargı güvenliğinin kesin olmaması. Yurttaşların siyasi parti kurma ve toplantıözgürlüklerinin olmaması.

Anayasayıdeğiştirme ve kaldırma hakkının padişahta olması. Egemenliğin Osmanlıailesine ait olması.

İttihat ve terakki cemiyetinin özellikleri: Türk kadınına bazıhaklar tanımanın yolunu açması. Özgürlük ve demokrasi isteği ile yola çıkıp parti diktatörlüğü kurması. Ulusal bir burjuvazi yaratmaya çalışması. Her türlü yeniliği Türkçülüğün ışığı altında yapmak istemesi. Doğu illerinin temsilcilerinden oluşan bir kongrenin Erzurumda yapılmasının yararları: Erzurumda elde edilecek başarının Sivasta toplanmasıplanlanan kongreye büyük moral olacağıdüşüncesi. Erzurum ile birlikte önemli bazıDoğu illerinin henüz işgal edilmemiş olması. Yurttaki tek derli toplu askeri gücün Erzurumda bulunması dolayısıyla burada bütün yurda örnek olacak bir örgütlenme modelinin kurulabilecek olması.Kongre sonucu oluşacak örgütün Ermeni saldırılarıkarşısında savunma için
15. kolorduya daha çabuk yardım sağlayabilecek olması.

OsmanlıParlamentosunun hiçbir zaman doğrudan doğruya ulusun sahip olduğu bir egemenlik anlayışını yansıtmamış olmasının temel nedeni egemenlik hakkının halka verilmemişolmasıdır.

Sevr Antlaşmasıile ilgili değerlendirme yapıldığında ulaşılabilecek sonuçlar: Güneydoğu Anadolunun bir bölümünde Anlaşma Devletleri denetiminde yeni devletler kurulacağı. OsmanlıDevletinin İstanbul üzerindeki egemenliğinin sona erdiği. Ege Bölgesinin yönetiminin Yunanistanın eline geçtiği. Azınlıkların Türklerden daha fazla haklara sahip olduğu.

23 Şubat 1921 tarihinde toplanan Londra Konferansından sonra ortaya çıkan durumlardan biri TBMM Hükümetinin varlığının kabul edilmesidir.

Lozan Antlaşmasıile İmroz Bozcaada ve Tavşan Adasıdışındaki Ege adalarının geri alınamamasının nedeni Ege adalarının Balkan savaşlarında yitirilmiş olmasıdır.

1923 yılıEkim ayında ortaya çıkan hükümet bunalımının nedenlerinden biri hükümet üyelerinin tek tek meclisten seçilmesidir.

Kültür gelişmesinde en önemli etken toplumsal etkileşimin olmasıdır. BirleşmişMilletler Örgütünün kabul ettiği İnsan HaklarıEvrensel Bildirgesini tanıma konusunda çekimser kalan ülkeler: Sovyetler Birliği Beyaz Rusya Çekoslovakya Yoguslavya Ukrayna Polonya Suudi Arabistan Güney Afrika. (8 çekimser 48 kabul)

Mecellenin özellikleri: Kişilik aile ve mirasla ilgili konularıiçermemesi. Eşya-kişi ilişkilerine çok az yer verilmesi. Daha çok borç ilişkilerini düzenlemiş olması. Hanefi hukukunun kurallarına göre düzenlenmiş olması.

1926 yılında çıkarılan Maarif TeşkilatıHakkında Kanunun temel amacıeğitim kurumlarının yeni bir düzene sokulmasıdır. Türk tarihinde planlıekonomi dönemi ilk kez 1934 yılında başlamıştır.

Atatürk'ün demokrasi ile ilgili düşünceleri:
Demokrasi ekonomik bir geçim kaynağıdeğildir.
Demokrasi siyasal özgürlüğü sağlayan bir sistemdir.
Demokrasi vatandaşın egemenliğe katılmasıdır.
Demokrasi bütün bireylerin aynıhaklara sahip
olmasıdır.

"Ulus" un niteliği üzerinde düşünen ilk Türk bilim adamı Ziya Gökalp.

Türk devrimini bir bütün olarak reddeden ikinci cumhuriyetçilerin özellikleri: Gayet iyi ve sağlam bir eğitim almışolmaları Bugünkü oumsuzlukların nedeni olarak Mustafa Kemal'in kurduğu Cumhuriyeti göstermeleri Kemalizm ile demokrasinin bağdaşmayacağınısavunmaları Demokrasiden vazgeçilemeyeceğine inanmış olmaları.

OsmanlıDevletinde bütün yurttaşlarıkapsayan bir ceza yasasının yapılacağınıdile getiren ilk belge Tanzimat Fermanıdır. 3-11-1839 Siyasal partilerin kurulmasıdöneminin açılması. Meclisi Mebusanın yetkilerinin arttırılması. Hükümetin meclise karşısorumluluğunun kabul edilmesi. Padişahın yasama yetkisinin daraltılması.

Türkiye'yi parlamenter sisteme taşıyan bu gelişmeler 1909 Anayasa değişikliği ile olmuştur. Almanyanın 1.Dünya savaşıöncesi OsmanlıDevleti üzerinde tam bir egemenlik kurarak gerçekleştirmek istediği amaçlar: Süveyşkanalınıdenetimleri altına alarak İngilterenin sömürgeleri ile bağlantısını kesmek. Padişahın halife kimliğinden yararlanarak ingiliz sömürgelerinde huzursuzluk çıkarmak. Fazla nüfusunu Anadoluya yerleştirerek bir alman kolonisi oluşturmak. OsmanlıDevletinden ekonomik
ayrıcalıklar elde etmek.

1.Dünya Savaşısonunda Almanya'nın içine düştüğü durumlar: Sanayisini ve ordusunu sınırlamak zorunda kalması. Ağır mali yükümlülükler altına girmesi. Toprak kaybetmesi. Cumhuriyetin ilan edilmesi.

İstanbul Hükümeti tarafından asayişi sağlamak üzere Anadoluya gönderilen Mustafa Kemal Paşa'nın gerçek niyetini açığa çıkaran ilk ve en önemli gösterge Havza'dan Harbiye Nezaretine çektiği telgraftır.

Sivas kongresi öncesinde Damat Ferit Paşanın kongreyi engellemek amacıyla uygulamaya koymak istediği taktiklerden biri Ege bölgesinde ilerleyen Yunanlılarla bir anlaşma yaparak makul bir çizgide durmalarını sağlamaktır.

OsmanlıMeclis-i Mebusanının hiçbir zaman doğrudan doğruya ulusun sahip olduğu bir egemenlik anlayışınıyansıtamamışolmasının temel nedeni Meclisin yetkilerini kısmak ve genişletmek hakkının kesin olarak padişahta olmasıdır.

OsmanlıDevletinin siyasal yapısında ve birinci TBMM'nde güçler birliği ilkesi yürürlükte olmasına rağmen birbirinden oldukça farklıdır. Bu fark TBMM'nde egemenliğin halkta olmasından
kaynaklanmıştır.

Yunanlıların İstanbulu işgal edememesinin nedeni İstanbulun Anlaşma Devletlerince işgal edilmiş olmasıdır.

Anlaşma devletleri birliklerinin barışimzalanıncaya kadar İstanbul ve Boğazlarda varlıklarını sürdürecekleri koşulu Mudanya Ateşkes Antlaşmasının kapsamındadır.

1923 yılıEkim ayında ortaya çıkan hükümet bunalımının nedenlerinden biri Hükümet üyelerinin tek tek meclisten seçilmesidir.

1924 Anayasasının meclisin işleyişi ile ilgili olarak öngördüğü ilkeler: Hükümetin bir program hazırlayarak meclisten güvenoyu almak zorunda olması. Meclise hükümeti her zaman denetleme ve düşürme hakkıverilmişolması. Bakanların Meclis tarafından değil Başbakanca saptanması.

Başbakanın Cumhurbaşkanınca atanması. İnönü döneminin eğitim konusundaki atılımlar: Yeni yükseköğretim kurumlarının açılması.Eğitimin halka yayılmasıçabasına ağırlık verilmesi. Teknik öğretimin temellerinin atılması. Batıve Doğu kültürünün önemli eserlerinin Türkçeye çevrilmesi.

1.Dünya Savaşısonunda Avrupa'da oluşan genel siyasi durumlar: Alman sömürgelerinin İngiliz ve Fransızlar arasında bölüşülmesi. Tirollerin İtalyaya bağlanması. Çekoslovakya'nın kurulması.

Polonya'ya Alman topraklarından büyük bir pay verilmesi. İnsanların kendi içlerine kapanıp yüzlerce yıl aynı değerleri saklamalarınıönleyen kültür öğesi Bilim ve sanattır.

Sosyalistlerle sosyal demokrasiyi savunanlar arasında en belirgin fark yönetime geçme konusunda sosyalistlerin ihtilalciliği sosyal demokratların halkın oyuna uymayıkabul etmesidir. Demokratik Hukuk Devletinin işleyebilmesi için yargı gücünün bağımsız olması gereklidir.

Ulus egemenliğine dayanan Yeni Türk Devleti'nin yönetim şekli olarak cumhuriyeti benimsediği günlerde geleneksel Osmanlı kurumlarından Hilafet ayakta kalmıştır.

1926 yılında çıkarılan Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un temel amacı eğitim kurumlarının yeni bir düzene sokulmasıdır.

Türk tarihinde planlı ekonomi dönemi ilk kez 1934 yılında başlamıştır.

OsmanlıDevletinde Rumi Takvim daha çok mali işlerde kullanılmıştır.

Atatürk'ün demokrasi ile ilgili düşünceleri:
Demokrasi ekonomik bir geçim kaynağıdeğildir.

Demokrasi siyasal özgürlüğü sağlayan bir sistemdir.

Demokrasi vatandaşın egemenliğe katılmasıdır.Demokrasi bütün bireylerin aynı haklara sahip olmasıdır.

Atatürk'ün yaptığıulus tanımında yer alanlar:
Beraber yaşama konusunda ortak bir arzuya sahip olmak. Zengin bir hatıra mirasına sahip olmak.

Birlikte yaşama konusunda samimi olmak. Ortak mirasın korunmasıkonusunda müşterek iradeye sahip olmak.

1926'da kabul edilen Türk Medeni Kanununun laiklik için temel sayılabilecek maddesi Rüşt yaşına ulaşan çocuğun dinini seçmekte özgür olması.

Türk Devrimini korumanın yolları: Devrime tepki gösterenlere karşılık verilmesi. Devrimin yapanlar ve yürütenlerce durmadan kökleştirilmesi. Devrimi korumak için gerektiğinde sert önlemlerin alınabilmesi. Devrimin getirdiklerinin tüm topluma anlatılması.

Osmanlı Parlamentosunun hiçbir zaman doğrudan doğruya ulusun sahip olduğu bir egemenlik anlayışını yansıtmamış olmasının temel nedeni Egemenlik hakkının halka verilmemiş olmasıdır.

Ulusal ordunun kurulmasıaşamasında karşılaşılan para sıkıntısını gidermek amacıyla TBMM Hükümeti tarafından başvurulan yollar: Halka yeni vergiler konması Posta havalelerinin geciktirilmesi

Vergilerin oranlarının arttırılması

Bankalardaki paralara el konulması

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası"Parti dinsel düşüncelere ve inançlara saygılıdır." maddesini programına almakla "Türk toplumunun evrimsel gelişmeyi sağlayamadığıiçin devrime gittiğini"
tarihsel ve toplumsal gerçeği kavrayamadığını göstermiştir.

Hatay'ın Türkiye'ye katılmasınısağlayan gelişmeler: Fransa'nın Suriye'deki mandasınıbırakmak istemesi İngiltere'nin Türkiye'den yana arabuluculuk görevini üstlenmesi Uluslar Kurumunun denetiminde olan Hatay parlamentosunu oluşturacak seçimlerin Fransızlar tarafından yürütülememesi Hatay parlamentosunda
Türkiye ile birleşme kararının alınması.

"Aydınlanma Döneminin getirdiği özgürlük anlayışı" Ulus Devlet kavramının ortaya çıkmasına neden olmuştur.

Çoğunluğun her zaman haklıolduğu formülünü ortaya atarak yasaların ancak bu yolla yapılabileceğini söyleyen düşünür Rousseau'dur.

Atatürk tarafından uygulamaya konulan temel iktisat politikaları: Anti-enflasyonist para-kredi politikası Denk bütçe politikası Planlıkalkınma politikası Devalüasyonsuz dışekonomik ilişkiler politikası. Egemenliği kullananların bu hakka seçime dayalı olarak sahip bulunduklarıdevlet biçimi Cumhuriyettir.

Türk yurttaşlarına genişbir din ve vicdan özgürlüğü tanıyan ilk anayasa 1924 Anayasasıdır.

Atatürk'çü Sistemi bir bütün olarak reddedenlerin 1.grubu "Osmanlısistemine dönmek özleminde olanlar 2.grubu iyi ve sağlam bir eğitim almış olanlardır.

Türk siyasal bilincini geliştiren ve güçlendiren en önemli öğe "Egemenliğin ulusa ait olması" dır. Kabilelerin devlet düzenine geçmesini sağlayan etkenler: Aynıdili konuştuklarınıanlamaları Ortak ekonomik çıkarlarının olduğunu görmeleri Aynı inanca sahip olduklarınıanlamaları Düşmanlarının ortak olduğunu anlamaları

Halifeliğin kaldırılmasından sonra ortaya çıkan tepki çevrelerinin oluşturduğu gruplar: Devrim adımlarını benimseyen ancak bunların çerçevesini çizemeyerek iktidara geçmeye çalışanlar Halifesiz bir Cumhuriyeti kabullenmekle birlikte daha ileriye gidilmesini istemeyenler Cumhuriyeti kabul etmekle birlikte halifesiz bir toplum düşünemeyenler Cumhuriyete ve Halifeliğin kaldırılmasına kesinlikle karşı olanlar.

Ulus egemenliğine dayanan Yeni Türk Devleti'nin yönetim şekli olarak cumhuriyeti benimsediği günlerde geleneksel Osmanlı kurumlarından Hilafetayakta kalmıştır.

Yeni Türkiye Devleti'ndeki bütün okulların Milli Eğitim Bakanlığına bağlanmasıTevhid-i Tedrisat Kanunu ile olmuştur.

Aydınlanma düşüncesinin OsmanlıDevletine yavaş bir şekilde girmesinin nedenleri: Eğitim alanındaki gelişmelerin yetersiz olması Geleneksel devlet düzeninin değişmeyeceğinin düşünülmesi Devletin
tanrısal nitelikte bulunduğu yargısının kesin olması Devletin ekonomik açıdan durgunluk döneminde olması.

Türkiye'nin devletçi bir ekonomik politika uygulamaya geçmesinin temel nedeni her çareye başvurulduğu halde sanayi işletmesi kuracak özel girişimcilerin ortaya çıkmamasıdır. Türk tarihinde siyasal özgürlükler uğrunda ilk mücadele Genç Osmanlılar tarafından verilmiştir.

Siyasal partilerin kurulmasıdöneminin açılması Meclisi Mebusanın yetkilerinin arttırılması Hükümetin meclise karşısorumluluğunun kabul edilmesi Padişahın yasama yetkisinin daraltılması
1909 Anayasa değişikliği ile olmuştur.

İtalya'nın Birinci Dünya Savaşıbaşladığında taraf değiştirerek İtilaf Devletleri yanına geçmesinin doğurduğu sonuç Avusturya-Macaristan ordularının Kuzey İtalya'ya yayılmasıdolayısıyla cephelerin genişlemesidir.

Ulusal bir bilincin doğmasıve başlatılan kurtuluş hareketinin ulusa mal edilmesi konusunda kesin karara varılmasıdüzenli ordunun kurulmasıyla olmuştur.

Yurtseverler tarafından İstanbul Hükümetine bağlı olarak yarıözerk bir siyasal kuruluşdüşüncesinin pekiştirildiği kongre Alaşehir Kongresidir.

Avrupa'yıdemokratik değerlerin işlediği bir ülkeler topluluğu haline getirmek insan haklarınıve özgürlüklerini el birliği ile korumak amacıyla kurulan uluslararasıörgüt Avrupa Konseyidir.

Yurdun savunulmasıiçin bütün ulusal güçlerin toparlanması OsmanlıDevletinin Uluslar Kurumuna alınmasının sağlanması yurtdışına kurullar gönderilerek Türklerin uğradıkları haksızlıkların anlatılmasıgibi amaçların gerçekleştirmek isteyen kongre Milli Kongre'dir.

İttihat ve Terakki Cemiyetinin özellikleri: Türk kadınına bazıhaklar tanımanın yolunu açması

Özgürlük ve demokrasi isteği ile yola çıkıp diktatörlüğü kurması Ulusal bir burjuvazi yaratmaya çalışması Her türlü yeniliği Türkçülüğün ışığıaltında yapmak istemesi.

TBMM nin kuruculuk niteliği 1924 Anayasası ile sona ermiştir.

Halkçılığın amaçları: Türk halkının kendi kendini yönetmesini sağlamak Ulusal egemenlik esasına göre demokratik bir rejimi pekiştirmek Halkın hakça eşit bir düzen içinde yaşamasınısağlamak Toplumsal dayanışmayıve birliği sağlayarak insanlarımutlu kılmak.

Atatürk ideolojisinin üzerinde kurulduğu iki üst ilke Akılcılık ve Ulusçuluktur.

İtilaf Devletlerinin 16 Mart 1920 de İstanbul'u resmen işgal etmelerine neden olan en önemli olay son OsmanlıMebusan Meclisinde Misak-ıMillinin ilan edilmesidir.

1876 OsmanlıAnayasasının varlığınıkesin olarak ortadan kaldıran olay 1 Kasım 1922 de Saltanatın kaldırılmasıdır.

1950-60 dönemi iktidarlarının en belirgin özelliği "Türk Devrimini bir bütün oarak benimsememek"
1-Türk Tarih ve Dil Kurumlarının çalışmaya başlaması

2-Üniversite reformu

3-Belediye seçimlerinde kadınlara seçme ve seçilme hakkının tanınması

4-Din adamlarının kılıklarının düzenlenmesi Ayastefanos antlaşmasıile Kıbrıs adasının yönetimi İngilizlere bırakılmıştı.

Türk tarihinde Sağlık Bakanlığıilk kez 1920 'de kuruldu. Türk halkına sendikalaşma olanağının verildiği işçiye grev ve toplu sözleşme hakkının tanındığı ilk anayasa 1961 anayasasıdır.

Alıntı

Eğlence

❤Kalp Fırlat🌸Çiçek Fırlat💧Su Fırlat💣Bomba Fırlat↕Titret