Cerbe Deniz Savaşı

1560 yılında Tunus'un Cerbe adası açıklarında, Osmanlı donanmasıyla İspanyol güçlerinin başında olduğu Haçlı donanması arasında yapılmış olan deniz savaşı. Preveze deniz savaşının yenilgisini üzerlerinden atmak isteyen Avrupalılar, Türkleri Batı Akdeniz'den çıkarmak amacındaydılar. Planlarına göre Turgut Reisi Cerbe'de vurup askerlerini ortadan kaldırabildikleri takdirde Tunus ve Trablus, İspanya'nın eline geçecekti. Eğer bunu başarırlarsa Türkler tekrar burayı almaya çalışsalar bile bu çok uzun yıllar sürer düşüncesindeydiler. Cerbe kalesi son dönemde Turgut Reis tarafından daha da güvenli hale getirilmişti. Trablus ile Tunus arasındaki bu sağlam kale sayesinde her iki ülkenin kontrolü buradan çok kolay olacaktı. Bu nedenle Haçlı ordusunun ilk saldırı yeri Cerbe Adası'ydı. Büyük ve güçlü Haçlı donanmasına karşı buranın Türkler tarafından savunulması zor olacaktı. Cerbe'deki Türk kuvveti bin kişiydi ve Turgut Reis'in esas kuvvetleri Trablus'taydı. Bu durumda Türklerin güçlü Haçlı donanmasına karşı savunmasız kalacakları düşüncesi hakimdi. Bu düşünceyle Andre Dorya komutasındaki Haçlı Ordusu 2 Şubat 1560 tarihinde Cerbe Adası'nı ele geçirdi. Cerbe önüne gelen Haçlı ordusuna karşı Turgut Reis hemen Trablus'a çekildi. Acele olarak durumu İstanbul'a bildirdi. Bunun üzerine İstanbul'dan yola çıkan Osmanlı donanmasının Cerbe önüne gelmesiyle ünlü Cerbe Deniz Savaşı yapıldı. Haçlıların asıl amacı Türkler'in Kuzey Afrika'daki egemenliğine ve Osmanlı Donanması'nın Akdeniz'deki üstünlüğüne son vermekti.

Kaptan-ı Derya Piyale Paşa komutası altındaki Osmanlı donanmasının büyük başarısıyla sonuçlanan bu savaş ikinci büyük deniz zaferi olarak Türk tarihine geçti. Cerbe Savaşı sırasında Haçlı gemilerinin yarısı battı. Haçlı donanması 9.000 ölü, 5.000 esirle savaşta büyük bir yenilgiye uğradı. Kaptan-ı Derya Piyale Paşa komutasındaki donanmada Turgut Reis, Uluç Ali Reis ve Seydi Ali Reis gibi tecrübeli, başarılı kaptanlar yer alıyordu. Türk donanması 120 parçadan oluşuyordu. Bu savaş Andrea Dorya'nın Preveze deniz savaşında Barbaros Hayrettin Paşa karşısında uğradığı büyük yenilgiden sonra aldığı ikinci ağır darbe oldu. Andrea Dorya yaralı ve çok zor bir şekilde ancak kaçabildi. Cerbe Kalesi fethedildi ve kaledeki İspanyol General Alvaro bir gemiyle kaçtığı halde Turgut Reis onu takip ederek esir almayı başardı. Cerbe Adası'nın idaresi Turgut Reis'e verildi. Savaşta Türk donanmasından ancak birkaç küçük gemi battı ve ölü sayısı bini dahi bulmadı. Osmanlıların kazandığı bu zafer Akdeniz'deki durumlarını daha da sağlamlaştırmalarına yaradı.

Kaynak: Osmanlı Tarihi Ansiklopedisi Cilt 3.