Kelime anlamı olarak üstü örtülü ve önü sütunlu açık galeri anlamına gelen Portik, bitişik ön bahçesiz nizamda imar planında belirtilen yerlerde kamu kullanımına açık, yayalara daha geniş kaldırım sağlamak amacıyla, bina kitlesinden zemin kat yüksekliğinde ve ön cephe boyunca, bina taşıyıcı elemanları bırakılarak yapılan üç tarafı açık bina altı yaya geçidini ifade etmektedir.

Aslen, kelime olarak Latinceden gelen portiko kelimesi, mimaride; sütun, kemer veya pilaster gibi tavanları destekleyen yük taşıyıcı elemanlardan oluşan yapının çıkıntılı kısmıdır. Genellikle üç ana bölümden oluşan portiko, iç duvardan bina duvarıyla sınırlandırılmakta olup sütun şeklinde bir entablatür tarafından desteklenir ve bir veya daha fazla dış taraftan açık bir şekilde tüm yapıyı taçlandıran bir ızgara şeklindedir. Mimaride ilk olarak Yunanlıların kullandığı portiko, sadece mimari bir unsur olarak değil, aynı zamanda bağımsız bir yapı olarak da kullanılmıştır.

Portiko, Antik Yunanistan'dan ödünç alınmış ve müteakiben antik Roma'daki inşaatçılar tarafından da başarıyla kullanılmıştır. Daha sonra dünyanın dört bir yanına yayılıp Avrupa’nın birçok kültüründe büyük bir etki yaratmıştır. İmar Mevzuatına göre portik nedir daha da açıkça ifade etmek gerekirse portik; bitişik ön bahçesiz nizamda imar planında belirtilen yerlerde kamu kullanımına açık, yayalara daha geniş kaldırım sağlamak amacıyla, bina kitlesinden zemin kat yüksekliğinde ve ön cephe boyunca, bina taşıyıcı elemanları bırakılarak yapılan üç tarafı açık bina altı yaya geçidini ifade etmektedir.

Portik Neden Gerekmektedir?

Mimarlar, bu yapıları genellikle aşağıdaki bazı farklı görevleri çözmek için;

-Binaya merkezi girişin kaydı için,

-İç ve ön kapı arasında birleşik bir bağlantı kurmak için,

-Saray ve park topluluğunun merkezi mekansal ekseninin son unsuru olması için kullanmaktadırlar.

PORTİKLERİN SAHİP OLMASI GEREKEN ÖLÇÜLER NELERDİR?

Peki, portiklerin sahip olması gereken ölçüler nelerdir? Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği'nin 48. maddesine göre portik bırakılması gereken yerlerde, portik yüksekliği 3.50 metre, derinliği ise 4.00 metre olmalıdır. Ancak, belirtilen yükseklik ya da derinlikler, bazı bölgelerin özellikleri dolayısıyla ilgili idarece değiştirilebilmektedir.