19 Şubat 2025, 03:42
|
#
1 |
Profil ayrıntılarını görüntüleyebilmek için kayıtlı kullanıcı olmanız ve üye hesabınızla oturum açmanız gerekmektedir. Akıl ve Buluğ Akıl ve Buluğ  Akıl: Akıllı olmak (deli olmamak) Buluğ: Kadın için adet görmeye başlamasıdır. Erkek için; intikam olmakla veya meninin inzal olmasıyla veya evlendiği takdirde çocuk yapabilmesi ile bilinir.
Akıl baliğ olan kadın ve erkeğe mükellef denir. Her mükellefin yapmak ve yapmamakla yükümlü olduğu bazı fiiller vardır. (Efal’i Mükellefin) Bunlar sekiz tanedir; 1- Farz 2- Haram 3- Vacib 4- Sünnet 5- Müstehab 6- Mübah 7- Müfsid 8- Mekruh 1- Farz : Allahü Teâlâ’nın yapılmasını kesin olarak emrettiği şeylere farz denir. Farzın inkarı küfürdür. İkiye ayrılır. Farz-ı Ayn: Her mükelleflerin yapması ile yasaklanmış ile diğerlerinin üzerinden düşen farzlardır. Cenaze namazı, hafızlık gibi. Farz-ı Kifaye: Bazı mükelleflerin yapması ile diğerlerinin üzerinden düşen farzlardır. Cenaze namazı, hafızlık gibi. 2- Haram: Yapılması kesin bir delil yasaklanmış fiillere haram denir. Haramları helal kabul etmek küfürdür. İkiye ayrılır: Liaynihi Haram: Asış itibariyle herkese haram olan şeydir: İçki, zina, kumar gibi. Liğayrihi Haram: Aslında helal olup bir başkasının hakkından dolayı haram olan şeydir. Örneğin elma yemek helaldir ama başkasının bahçesinden çalınarak yenilirse haram olur. 3- Vacib: Yapılması farz olan kat’i bir delille sabit olmamakla beraber kuvvetli bir delile sabit olan şeydir. Bayram namazları gibi. Vacibin inkarı küfür olmaya bid’attır ve günahtır. 4- Sünnet: Rasulü Ekrem Efendimizin farz olmayarak yaptığı işlere sünnet denir. İki kısma ayrılır. Sünneyi Müekkede: Peygamber Efendimizin devamlı yaptığı ve pek az terkettiği ibadetlerdir. Sabah namazının sünneti, cemaat, ezan gibi. Sünneti Gayri Müekkede: Peygamber Efendimizin ibadet kastı ile zaman zaman yapmış olduğu şeylerdir. Ikindi ve yatsı namazlarının ilk sünnetleri gibi. Müekked sünnetlerin yapılmasında sevab, yetemedik esinde ise azap yoksa da azarlama vardır. Gayri müsekked sünnetlerin yapılması pek güzel olmakla beraber terki azarlamayı gerektirmez. 5- Müstehab: Sevilmiş şey anlamına gelir. Peygamber Efendimizin bazen yaptığı şeylerdir. Kuşluk namazı gibi. Bir çeşit gayri müekked sünnettir. Müstehab olan şeylere mendup, nafile, tatavu, edep adı da verilir. Bunların yapılması da sevaptır. Terki günah olmadığı gibi tenzihen mekruh dahi değildir. 6- Mübah: Yapıp yapmamakla Allah’ın insanları serbest bırakmadığı fiillerdir. Ne yapılmasında sevap, ne de terkinde günah vardır. Yeyip içmek, uyumak gibi. 7- Müfsid: Başlanmış bir ibadeti bozan şeye Müfsid denir. Namaz içinde gülmek, oruçlu iken yeyip içmek gibi. 8- Mekruh: Yapılması dinen hoş görülmeyen şeylere mekruh denir. İki kısma ayrılır: Tahminen Mekruh: Harama yakın olan mekruhtur. Vacibin terki. Tenzihen Mekruh: Helâle yakın olan mekruhtur. Sünnetin terki.
—- | |
|
| |