Halk edebiyatında destan, savaş, afet, salgın, güldürücü olaylar ve kahramanlık üzerine kurulabilir. Aynı zamanda eleştiri, dönemin sosyal olayları olağanüstü ögelerle harmanlanarak verilebilir. Kısacası destanlar oldukça geniş konuları ele alır. Âşık edebiyatında birçok halk ozanı gördükleri geçirdikleri zorluklar veya güzellikler neticesinde ya da anonim olarak bildikleri destanları derleyerek birçok eser meydana getirmişlerdir.

Âşıklar Tarafından Ortaya Konulmuş Bazı Destanlar:

Âşık Ömer- İstanbul Destanı, Pire Destanı (17.yy.)
Karacaoğlan - Nemçe Destanı, Yaş Destanı (17.yy.)
Kayıkçı Kul Mustafa - Genç Osman Destanı (17.yy)
Geredeli Figanî - Nasihat Destanı (19.yy.)
Sümmânî- Deprem Destanı (19.yy.)
Âşık Huzûrî - Ters Öğüt Destanı, Para Destanı, Lozan Barışı Yıl Dönümü Destanı (20.yy.)
Âşık Müdamî - Tahtakurusu Destanı (20.yy.)
Âşık Murat Çobanoğlu - Cumhuriyet Destanı (20.yy.)
Konyalı Mehmet Yakıcı- Tahtakurusu Destanı, Konya Destanı (20.yy.)
Kağızmanlı Hıfzî - Sefil Baykuş (20.yy) ağıt-destan;

İslâmiyet’in kabulü sırasında ve sonrası destanlar

Satuk Buğra Han Destanı: Karahanlılar dönemine aittir. Karahanlı hükümdarı Abdülkerim Satuk Buğra Han'ın kişiliğini, İslâm dinini kabulünü ve yaymasını ele almaktadır.

Seyid Battal Gazi Destanı: Battal Gazi'nin hayatını ele almaktadır. Emeviler zamanında Arap ordusuyla birlikte İstanbul'u kuşattığı anlatılmaktadır.

Danişmendname: Anadolu'nun fethini ve bu mücadelenin kahramanlarını anlatan, 12. yüzyılda sözlü olarak şekillenen 13. yüzyılda yazıya geçirilen İslâmî Türk destanlarındandır. XI. yüzyılda yaşamış Türk devlet adamı Melik Dânişmend Gazi'nin hayatını, savaşlarını, Anadolu'daki bazı şehirlerin fethini ve çeşitli kerametlerini anlatmaktadır.

Saltukname: 13. yüzyıl alp-erenlerinden olan ve Rumeli'nin Türkleşmesinde büyük rolü bulunan Sarı Saltuk'un efsanevî hayatını anlatan Anadolu Türk destanlarından biridir. Eserde Sarı Saltuk'un menkıbelerinin yanı sıra dönemin önemli kişilerinin menkıbeleri ve bu kişilerin Sarı Saltuk ile olan münasebetleri de anlatılmaktadır.

Köroğlu Destanı: Türk, Altay, Anadolu ve Azeri efsanelerinde ve halk öykülerinde yer alan söylencesel kahramanın öyküsünün anlatıldığı doğal bir destandır. Kahramanı 16. yüzyılda yaşamış halk ozanı Köroğlu'dur (Ruşen Ali). Bu destan Yaşar Kemal'in Üç Anadolu Efsanesi yapıtında yazına kazandırılmıştır.

Dede Korkut Destanı: Oğuz Türklerinin bilinen en eski epik destansı hikâyeleridir.

Genç Osman Destanı: 17. yüzyılda Kayıkçı Kul Mustafa tarafından yazılan ve Türk halk edebiyatının en mühim epik eserlerinden olan duygusal koçaklama.

Edige Destanı:

Cengiz Han Destanı (Cengizname):

Timur Destanı:

Saltukname (Saltuk Gazi):

Kuvâ-yi Milliye: İstiklâl Harbi’nin efsanevî hikâyesi

Çanakkale Destanı: Osmanlı İmparatorluğu’nun Dünya güçlerine karşı yokluk içinde direnişini konu edinen hikâye.