Fikret Mualla ve Eserleri

[Asrevya]

Oldukça eğlenceli bir hikâyeyle başlar aslında hayatı…

Kız olacak ümidiyle seçtikleri “Mualla” adını, kendilerine sürpriz yapan oğullarına ikinci isim olarak veren varlıklı bir anne- babadır onunkisi.

[Only Registered Users Can See Links]

“Fikret” adı ise ailesinin “Tevfik Fikret” sevgisinden ileri gelir. Yine de Moda’da başlayıp Alp dağlarının güneyinde bir köyde son bulan yaşamı için çoğu insan “trajik” ifadesini kullanır. Trajik ya da dramatik…

Nasıl bir yaşam olursa olsun Fikret Mualla pek çok insanın yapamadığını yapmış ve kendinden geriye çok sayıda eser bırakmıştır. Biz de özeline ve sanatına ait bilgiler eşliğinde o eserleri Kültür ve Yaşam’a taşıyoruz.

[Only Registered Users Can See Links]

Çocukluğundan başlayarak başına gelen ve hayatı boyunca yakasını bırakmayan talihsiz olaylar Fikret Mualla için yaşandığı yerde kalmamış, suçluluk duygusu, dışlanmışlık hissi, utangaçlık, uyumsuzluk, öfke şeklinde taşıyacağı kalıcı hasarlara dönüşmüştü.

[Only Registered Users Can See Links]

Eğlenen insanlar, balon uçuran çocuklar, sağlıklı ve keyifli hayvanlar, rengârenk şehirler… Sanatçı, ruh dünyasındaki kaosa rağmen resimlerine mutsuz kişiliğini değil insanların mutlu olma halini yansıtmıştır ve bu onun sanatındaki en dikkat çekici durumlardan biridir.

[Only Registered Users Can See Links]

Resimlerini gerçekçi bulmayan eleştirmenler de olmuştur fakat o gerçeküstücü de değildir. Hiçbir akımın etkisinde kalmadığı, özgün bir tarz oluşturduğu, buna karşılık renk kullanımında 20. yüzyılın en önemli ressamlarından Henri Matisse’den etkilendiği ifade edilir.

[Only Registered Users Can See Links]

Fikret Mualla’nın soyut resimleri az sayıdadır. Figüratif resimlerinde dikkat çeken özellik ise figürlere kişilik yüklemeden sadece durumu resmetme halidir.

[Only Registered Users Can See Links]

1903-1967 yılları arasında İstanbul-Paris hattında bir hayat süren Fikret Mualla, dünyanın bu iki önemli kentinin sokaklarını, caddelerini, evlerini, gündelik yaşamını, gece hayatını, tarihi yapılarını çokça resmetmiştir.

[Only Registered Users Can See Links]

Fikret Mualla’nın hayatındaki önemli ayrıntılardan biri de tablolarını neredeyse yok pahasına satmış olmasıdır. Bu konudaki en çarpıcı anekdot ise Picasso’nun hediye ettiği tabloyu evinde 15 günlük bir misafirlik karşılığında arkadaşına bırakmasıdır.

[Only Registered Users Can See Links]

Günümüzde, Ankara Resim ve Heykel Müzesi’nde bulunan Fikret Mualla Salonu, ölümünün ardından Paris’te açık artırmaya çıkarılan eserlerinin Türk devleti tarafından satın alınmasıyla oluşturulmuştur. Paris’te adına kurulu bir dernek bulunmaktadır.

Arkadaşı Abidin Dino’nun yazdığı “Gören Göz İçin Fikret Mualla” kitabı dışında hakkında yazılmış kitaplar, yüzlerce makale, tez bulunuyor.
Halkbank

[Asrevya]

[Only Registered Users Can See Links] Mualla (1903 – 1967)

Yakın arkadaşı Abidin Dino

“Bizlere ne babadan, ne aileden hiç söz açmazdı. Onda açık bir yaradır bu konu, kurcalamaya gelmez” der.

Muallâ’nın güzel anıları ile dolu çocukluk yılları başına gelen olaylar zinciri ile gölgelenir ve gelecekte onun kişiliğini, ruhsal dünyasını ve sanatını etkileyecek izler bırakmıştır.

Fikret Mualla, Galatasaray Lisesi’nde futbol oynarken ayağına yediği tekme sonucu sakatlanır. Ve hayatı boyu topallamak zorunda kalır. Ama Mualla’nın yaşam öyküsünün devamı çok daha acı. 1918 yılında tüm dünyayı saran İspanyol gribi Galatasaray Lisesi’nde yatılı okuyan Mualla’ya da bulaşacaktır. Evde daha iyi bakılır diye eve getirilir. Ama hastalık annesi Nevber Hanım’a bulaşır ve 35 yaşında yaşama veda eder. Mualla 15 yaşındadır.

[Only Registered Users Can See Links] yetmezmiş gibi babası, annesinin hatırasına saygı göstermeden, acısı taze iken bir zamanlar annesinin bulunduğu odayı uygunsuz bir kadına açmıştır.

Mualla

“Anamın yatağında bir yabancı kadını görmek değil, hayal bile etmekten ürperiyordum. Babamın bu davranışı kalbimi hançerledi. Evde bu yabancı kadını bulunca, bir yumrukta kulağını patlattım. İşte babamla aramdaki ilk uçurum, böyle başladı.. Daha sonra evlendiği Behice Hanım’la da iyi biri olmasına rağmen, annemin yerini aldığı için geçinemedim.” der.

[Only Registered Users Can See Links] ressam arkadaşı Gustav Bolin’in annesi Greta Bolin’e 1957 yılında yazdığı mektupta “Çünkü anamı seviyordum, ve o son derece fedakardı. Onu 1918-1919 arasında kaybettim. O gün bugündür dövüşüyorum” der.

Fikret Mualla, iç dünyasındaki bunalımlardan özel hayatındaki zorluklardan bağımsız olarak, tablolarında renkleri her zaman coşku ile kullanmasını bilmiştir. Onun fırçasında kırmızılar, maviler, sarılar, pembeler, morlar, yeşiller bir başka canlılık kazanmıştır. Mualla’nın zorluklarla, acılarla dolu yaşamı Alp Dağları’ndaki Reillanne köyünde yalnız başına son bulmuştur.
Kaynak
Beşir Ayvazoğlu – Bozgunda Fetih Rüyası, Beşir Ayvazoğlu – Ömrüm Benim Bir Ateşti, Türkiyat Araştırmaları Dergisi, Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Abidin Dino – Gören Göz İçin Fikret Mualla