Kompratör ve Mikrometre Çalışma Sistemleri

[SOLİDWORKS]

[Only Registered Users Can See Links] Nasıl Okunur?

Mikrometreler, kumpaslara göre daha hassas ölçümler yapmak için kullanılmaktadır. Kumpaslarda hassasiyet genellikle 0,10-0,05 veya 0,02 gibi değerlerdeyken, mikrometrelerde hassasiyet 0,01 mm’dir. Mikrometre vidasının adımı, hareketli tambur bir tur çevrildiğinde 0,5 mm ilerleyecek şekilde ayarlanmıştır. Hareketli tamburun çevresi, vidalı mil ile birlikte dönerek 50 eşit parçaya bölünmüştür, bu nedenle her bir çizgi aralığı hareketli tamburda 0,50 mm / 50 = 0,01 mm’ye denk gelir. Eğer, hareketli tambur sadece bir çubuk ilerleyecek kadar döndürüldüğünde hareketli ölçme mili 0,01 mm ilerlemiş olur. Hareketli tambur iki tur çevrildiğinde ise hareketli ölçme mili tam olarak 1 mm ilerler. Konuyu daha iyi kavramak adına gelin farklı türde bulunan mikrometreleri inceleyelim.

[Only Registered Users Can See Links]ı Türdeki Mikrometre Çeşitleri

Dış çap mikrometreleri

Nesnelerin dış boyutlarını ölçmek amacıyla özel olarak tasarlanmıştır. Dolayısıyla bu tür mikrometreler, piyasada en yaygın olarak kullanılan mikrometrelerdir. Dış çap mikrometresi, malzemenin dış çapını ve kalınlığını ölçmek için son derece uygundur.

[Only Registered Users Can See Links]İç çap mikrometreleri

Hassas ölçümler yapabilen ve iç yüzeylere erişebilen bir yapıya sahiptir. Dolayısıyla bu mikrometreler, boruların veya deliklerin iç çaplarını doğru bir şekilde ölçmek için kullanılmaktadır. Ayrıca iç çap mikrometreleri genellikle ölçülen yüzeye temas eden ince ölçüm çubuklarına ve hassas bir ölçüm mekanizmasına sahiptir. Bu sayede, iç çapların doğru bir şekilde belirlenmesine yardımcı olurlar.

[Only Registered Users Can See Links] Mikrometreleri

Adından da anlaşılacağı gibi, bu mikrometrelerin temel amacı ölçülen yüzeyin derinliğini belirlemektir. Farklı derinlikleri ölçebilmek için değiştirilebilir çubuklara sahiptir. Dolayısıyla bu çubuklar, mikrometrenin ucuna takılarak ölçümün yapıldığı yüzeye kadar uzanır. Ek olarak değiştirilebilir çubuklar, farklı derinliklere sahip yüzeylerin ölçülmesini sağlar. Mikrometre üzerinde genellikle bir cetvel veya ölçüm skalası bulunur. Dolayısıyla bu da ölçümün yapıldığı derinliği okumayı kolaylaştırır.

[SOLİDWORKS]

Mikrometreler Nasıl Okunur?

[Only Registered Users Can See Links] Nasıl Okunmalıdır?

Öncelikle yatay tambura bakılır 5’i iki çizgi geçtiği için basitçe 7.00mm denir. Ardından altındaki cetvele bakılır ölçülmüş yarım milimetre var mıdır?

(Verdiğimiz görsel örneğinde yoktur) Son olarak hareketli tambura bakarız 15’i gösteren hareketli tambur 0.15mm olarak okunmaktadır. Kısaca hesaplayacak olursak (7.0mm+0.15mm=7.15mm)

[Only Registered Users Can See Links] Okuması Nasıl Yapılır?

Bu örnek için de hızlıca okuma işlemini gerçekleştirelim: Sabit tambura bakılır 7.00mm değeri tespit edilir. Altında bulunan cetvele baktığımızda bu sefer 0.50mm fazla geldiğini ve hesaba bunu da dahil etmemiz gerektiğini anlarız. Son olarak hareketli tambura bakalım, burada da 0.15mm değerini bulup bütün sonuçları toplarsak: 7,00+0,50+0,15=7,65mm değerine ulaşmış oluruz.

Bütün okumalar için şu adımları takip etmek kafa karışıklığını engelleyecektir:

Birinci adım olarak sabit tambura bakın bulduğunuz değeri not edin, ikinci adım olarak altında bulunan cetvele bakıp yarım milimetre olup olmadığını tespit edin, son olarak ise hareketli tambura bakın ve küsuratı ölçümünüze ekleyin.

[Only Registered Users Can See Links] Okurken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Pekiştirme olarak yukarıda verilen örneği de beraber ölçelim:

İlk olarak sabit tambura bakıyoruz 20’i bir çizgi geçtiği için basitçe 21mm diyebiliriz. İkinci olarak altında bulunan cetvelde yarım mm olup olmadığına bakalım, gördüğünüz gibi 21mm’i bir çizgi geçtiği için yarım milimetreyi de ekleyelim. Ardından hareketli tamburdan küsuratımıza bakalım 0.42mm olduğunu görebilirsiniz. En son ölçümümüzü hesaplayalım (21,00+0,50+0,42=21,92mm)

Mikrometre okuma, aslında kumpas okuma gibidir. Kumpaslarda doğrusal hareket eden kısım, mikrometrelerde dairesel hareket edecek şekilde tasarlanmıştır.

Yukarıdaki mikrometrede, milimetrenin yüzde birine kadar (0.01) hassas ölçüm yapılabilmektedir. örnek olarak 12.43 mm ya da 12.85 mm gibi ölçümler yapılabilir.

Animasyonda görüldüğü üzere, mikrometre okumak için cırcır vasıtasıyla parçayı mikrometrenin çeneleri arasına sıkıştırmak gerekir. Bu sıkıştırma tanbur'dan değil, cırcırdan yapılmalıdır. Cırcırın yapısı, mikrometrenin çenelerine aşırı baskı uygulamayı engeller. Böylece hatalı sonuçlar almanın önüne geçilmiş olur.

[Only Registered Users Can See Links] okuma örneği

Örnek 1 : Aşağıdaki mikrometrede okunan ölçüm değeri nedir?

[Only Registered Users Can See Links]

[SOLİDWORKS]

[Only Registered Users Can See Links]ÖR SAATİ OKUMA VE ÇALIŞMA SİSTEMİ - AYNA SALGI KONTROLÜ

Komparatör nedir ?
Komparatör görünüş bakımından saate benzeyen ibreli kontrol aletidir. Yüzeylerin birbirine paralelliği ,eksenlerin aynı doğrultuda olup olmadığı ,hassas makina parçalarının ölçü ve kaçıklık kontrolleri komparatörle yapılır.

[Only Registered Users Can See Links]ör, Yüzeylerin paralelliğinin , makina parçalarının ölçü ve kaçıklık kontrollerinin yapıldığı, görünüş bakımından saate benzeyen ibreli kontrol aletidir.

Komparatörlerin özellikleri:
Komparatörlerin özelliği, yoklayıcı uçları ile kontrol edilen yüzeylerdeki farklılıkları büyülterek göstermesidir.

Komparatörün kısımları

Komparatör (sıfır) çizgisinin sağında ve solunda (+,-) işaretleri veya tolerans göstergeleri vardır. Ölçerken ibre (+) tarafa giderse ölçünün büyüdüğü, (-) tarafa giderse küçüldüğü anlaşılır.

[Only Registered Users Can See Links]üyük ibre, üzeri 100 eşit parçaya bölünmüş bir gösterge önünde hareket eder. Her bölüm, 0,01 mm yi gösterir. çünkü ölçü mili 1 mm hareket ettiğinde ibre 100 bölüntülü gösterge önünde bir tam devir yapar. Dolayısı ile 1 bölümlük dönüş: 1/100 mm = 0,01 mm olur.

Komparatörün küçük ibresi tam mm leri gösterecek şekilde döner.

Komparatörler bilinen bir başlangıç ölçüsüne göre (ölçü lokması ve ya malafa ile) ayarlanır ve ölçülecek parçalar bu ölçüye göre karşılaştırılarak farklılıkların tolerans sınırını aşıp aşmadığı kontrol edilir.

Komparatör okuma
Yukarıdaki şekilde görüldüğü gibi komparatör, kontrol edilecek parçanın adsal ölçüsüne uygun bir Johnson mastarı ile 30 mm ye ayarlanmış olsun.

Ayarlamayı yaparken, komparatör ibresi, işin tolerans sınırında fazla itilmiş ve sıfırlanmış olmalıdır. Ayar işleminden sonra parça kontrol edildiğinde ibre +0,12 mm yi göstermektedir. Sonuç olarak parçanın ölçüsü, adsal ölçüden (ayar ölçüsünden ) 0,12 mm fazla demektir. Parçanın yapım ölçüsü:

30 + 0,11 için iş, ölçüye gelmemiştir.
30 + 0,12 için iş, ölçüsündedir.
30 + 0,13 için iş bozuktur.

[Only Registered Users Can See Links]örlerin bir başka kullanma şekli de yukarıda şekilde verildiği gibidir : Komparatör, kontrol edilecek parça yüzeyi üzerindeki başlangıç noktasına göre ayarlanarak aynı yüzeyde veya aynı ölçüde oluşacak farklılıklar okunur . Böylece, parçanın ölçüsü, yüzeylerinin paralelliği ve düzlemselliği de kontrol edilmiş olur.

[Only Registered Users Can See Links]ör nasıl kullanılır ?

Komparatörün kullanımı aslında çok basittir. Komparatörün ayağı bir yere sabitlendikten sonra kontrol etmek istediğimiz yüzeye komparatörün ucunu değdiririz ve komparatör saatinin ibresini sıfırlarız .Daha sonra kontrol edeceğimiz parçanın her hareketinde ibredeki değişimi gözleriz .İbre kabul edilen tolerans içinde kalıyorsa her şey yolundadır.

Makine kontrol ve ayarında komparatör kullanma
Örneğin; Torna fener mili ile gezer punta ekseninin aynı doğrultuda olup olmadığının kontrolu de komparatörle yapılır . önce, tam silindirik bir malafa tornada iki punta arasına alınır. Komparatörün ucu malafaya bastırılır ve ibre sıfıra ayarlanır.

[SOLİDWORKS]

[Only Registered Users Can See Links] fener mili ekseni ile punta ekseninin aynı doğrultuda olup olmadığının komparatörle kontrolü

(yukarıdaki resim)

Torna fener mili ekseni ile punta ekseninin aynı doğrultuda olup olmadığının komparatörle kontrolü için özel hazırlanmış kusursuz kontrol milleri de mevcuttur (yukarıdaki resimde kırmızı renkli olan)

Tornanın arabası ile hareket ettirilen komparatörün yoklayıcı ucu, kontrol malafası üzerinde giderken, ibre oynamaz ise tezgah ekseninde demektir. İbre saparsa; gezer puntanın ekseni, sapma ölçüsü kadar kaymıştır.

[Only Registered Users Can See Links]ımcı takımların bağlanmasında ayar işlemi, komparatörle tam olarak yapılır.

[Only Registered Users Can See Links]ğlanan parçaların ayarlanmasında da komparatörden yararlanılabilir . Torna aynasına bağlanan parçanın silindirik ve alın yüzeyleri ayrı ayrı komparatörlerle ayarlanmaktadır.

[Only Registered Users Can See Links] bağlı iş yavaş yavaş döndürülerek ibrelerin sapma durumuna göre işin yüzeylerine hafifçe dokunulur. İbrelerde sapmalar durduğunda iş salgısız olarak bağlanmış demektir.

[Only Registered Users Can See Links]ölçü kontrollerinde kullanırken önceden ölçüye ayarlanır. Bir kama kanalının eksenliliği aşağıdaki şekildeki gibi kontrol edilmektedir. önce (1) kanala uygun bir mastarın c yüzeyi Jonson mastarı ile yatay konuma getirilir ve komparatörle kontrol edilir. Sonra (2) d yüzeyi için işlem tekrarlanır. Her iki durumda ibre oynamazsa, kanal eksendedir.

[SOLİDWORKS]

[Only Registered Users Can See Links]ör nasıl kullanılır anlatımlı video

[Only Registered Users Can See Links]

[SOLİDWORKS]

[Only Registered Users Can See Links]ÖR SAATİ NASIL OKUNUR .
KOMPARATÖR NERELERDE KULLANILIR.
KOMPARATÖR ÇEŞİTLERİ.

[SOLİDWORKS]

[Only Registered Users Can See Links]

Komparatör Nedir? Cnc Freze Tezgahı Mengenesi Düzlemselliği Kontrol Etme